Włochy. Nauka
 
Encyklopedia PWN
Włochy. Nauka.
Najwyższą instytucją nauk. we Włoszech jest Narodowa Akademia Rysiów w Rzymie (zał. 1603), a w dziedzinie sztuki Akademia Świętego Łukasza (Accademia di San Luca, zał. w XIV w.); ponadto działa kilkanaście akad. regionalnych o dużych tradycjach hist. (np. Accademia della Crusca we Florencji, zał. 1583; Accademia della Science di Bologna, zał. 1711; Lombardo Accademia di Science e Lettere w Mediolanie, zał. 1803; Istituto Venito di Science, Lettere ed Artii w Wenecji, zał. 1838). Centralną instytucją w zakresie badań nauk. we Włoszech jest Nar. Rada Badań Nauk. (CNR) w Rzymie (zał. 1923), koordynująca i finansująca badania nauk. we Włoszech; dysponuje ona siecią ponad 200 inst. i ośr. badawczych prowadzących badania podstawowe i stosowane w gł. dziedzinach nauki, dotuje programy badawcze wyższych uczelni i projekty badawcze indywidualnych uczonych systemem grantów; CNR podlega premierowi i jej działalność kontroluje Międzyministerialny Kom. do Spraw Badań Nauk. i Technicznych. Oprócz ośrodków CNR, we Włoszech działają liczne placówki badawcze poszczególnych resortów, finansowane lub subwencjonowane przez państwo. Od 1955 istnieje Fundusz Badań Nauk. — rodzaj fundacji państw., której zadaniem jest finansowanie badań nauk. szczególnie preferowanych przez CNR i władze państw.; jest on utrzymywany gł. z odpisów podatkowych przedsiębiorstw, instytucji i osób prywatnych. Działają również prywatne fundacje subwencjonujące rozwój nauki we Włoszech. Badania nauk. (zwłaszcza stosowane i wdrożeniowe) prowadzą w szerokim zakresie placówki nauk. przemysłu, stowarzyszenia nauk.-badawcze, a także fundacyjne inst. badawcze, których celem nie jest zysk, lecz przyczynianie się do rozwoju nauki i poznania nauk.; znaczna część projektów badawczych zaopiniowanych pozytywnie przez CNR jest realizowana przez placówki badawcze wyższych uczelni. We Włoszech działa 46 uniw. państw., 6 politechnik, kilkadziesiąt szkół wyższych zaw. i uniw. prywatnych. Najstarszą wł. i eur. wyższą uczelnią o statusie uniw. jest Uniwersytet Boloński, 10 dalszych sięga pocz. XII–XIV w., wśród nich Uniwersytet Padewski (zał. 1222), uniw. w Neapolu (zał. 1224), uniw. w Rzymie (La Sapienza, zał. 1303); wszystkie uniw. są ważnymi ośr. naukowymi.
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia