bezpieczeństwo i higiena pracy
 
Encyklopedia
bezpieczeństwo i higiena pracy, bhp,
teoretyczna wiedza o sposobach eliminowania zagrożeń życia i zdrowia związanych z wykonywaniem pracy oraz praktyczne stosowanie tej wiedzy.
W potocznym rozumieniu — ogół przepisów i działań mających na celu zapobieganie wypadkom przy pracy, chorobom zawodowym i parazawodowym, jak również tworzone w tym celu regulacje prawne i zabezpieczenia techniczne. Pierwsze regulacje prawne dotyczące ochrony pracy datują się na XIX w., np. utworzenie 1833 inspekcji pracy w Wielkiej Brytanii, prywatnego stowarzyszenia pracodawców 1867 we Francji, czy 1906 w USA służby bhp w zakładach hutniczych. Na ziemiach polskich przed 1914 nadzór nad przestrzeganiem prawa pracy sprawowała inspekcja fabryczna (w zaborze rosyjskim) oraz inspekcja przemysłowa (w pozostałych zaborach). Zaczątki polskich organów inspekcji pracy powstały 1915 pod okupacją niemiecką, a sama inspekcja pracy powstała 1919. Najważniejsze postanowienia dotyczące bhp w II RP zostały skodyfikowane 1927–28. Obecnie zasady bhp regulują przepisy zawarte w Kodeksie pracy.
Bhp to również nazwa stanowiska pracy lub służby, tworzonej na mocy Kodeksu pracy przez pracodawcę w celu wykonywania zadań kontrolnych i zapobiegawczych w odniesieniu do ewentualnych negatywnych skutków ryzyka zdrowotnego, które może zaistnieć w związku z wykonywaniem pracy niezgodnie z istniejącymi przepisami, przy użyciu nieodpowiednich narzędzi czy maszyn lub w wskutek stosowania nieodpowiednich metod pracy albo szkodliwych technologii. Do zadań służby bhp należy nadzór nad stosowaniem środków ochrony osobistej oraz szkolenie w zakresie zasad bezpiecznej pracy. Pracodawca w określonych przypadkach jest obowiązany do utworzenia komisji bhp, której zadaniem jest dokonywanie przeglądów warunków pracy oraz formułowanie i opiniowanie wniosków dotyczących poprawy warunków pracy.
Zagadnienia bhp są również przedmiotem międzynarodowych unormowań prawnych, zawartych w konwencjach i zaleceniach Międzynarodowej Organizacji Pracy, która prowadzi w tej dziedzinie badania, poradnictwo oraz opracowuje wzorcowe przepisy bhp na użytek krajów będących członkami tej organizacji.
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia