obróbka cieplna
 
Encyklopedia PWN
obróbka cieplna, obróbka termiczna:
1) dziedzina wiedzy obejmująca część inżynierii materiałowej i inżynierii powierzchni, zajmująca się teorią i prak. wykorzystaniem przemian zachodzących w metalach i stopach w stanie stałym, gł. w wyniku zabiegów cieplnych, w celu uzyskania żądanych właściwości mech. i fizykochemiczne; obejmuje metaloznawstwo, termotechnikę (grzanie i chłodzenie) oraz związane z nimi techniki pomiarowe;
2) proces technol. zmieniający właściwości mech. i fizyczno-chem. metali i stopów w stanie stałym przez wywołanie w nich zmian strukturalnych, zależących gł. od temperatury i czasu (obróbka cieplna zwykła), temperatury, czasu i działania środowiska (obróbka cieplno-chemiczna), temperatury, czasu i pola magnet. (obróbka cieplno-magnetyczna) lub temperatury, czasu i odkształcenia plast. (obróbka cieplno-plastyczna). Obróbka cieplna składa się z jednej operacji, — np. wyżarzania zupełnego, lub kilku — np. wyżarzania normalizującego, hartowania i odpuszczania, a operacje z zabiegów, np. grzania, wygrzewania i chłodzenia. Ogólnie na obróbkę cieplną składają się: wyżarzanie (ujednorodniające, normalizujące, zupełne itd.), którego celem jest uzyskanie struktury bardziej zbliżonej do stanu równowagi, oraz obróbki umacniające (hartowanieodpuszczanie, przesycanie,  starzenie itd.), których celem jest poprawa właściwości mechanicznych. Wyżarzaniu podlegają niemal wszystkie metale i stopy, obróbkom umacniającym — tylko stopy złożone z co najmniej 2 faz i wykazujące w stanie stałym zależność rozpuszczalności składnika stopowego w składniku gł. od zmian temperatury; umożliwia to rozpuszczenie fazy umacniającej w osnowie podczas jednej operacji (hartowanie, przesycanie) i kontrolowane jej wydzielenie w operacji następnej (odpuszczanie, starzenie). Obróbka cieplna ma duże znaczenie dla wszystkich niemal gałęzi przemysłu. Znano ją już w starożytności (Egipt, Indie, Chiny, Grecja), wykorzystywano m.in. przy wyrobie broni i narzędzi.
zgłoś uwagę

Znaleziono w książkach Grupy PWN

Trwa wyszukiwanie...  
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia