Hotel Lambert
 
Encyklopedia
Hotel Lambert Wymowa,
potoczna nazwa ugrupowania konserwatywno-liberalnego Wielkiej Emigracji, kierowanego przez ks. A.J. Czartoryskiego, a po jego śmierci (1861) przez syna — Władysława;
nazwa Hôtel Lambert pochodziła od nabytej 1843 przez A.J. Czartoryskiego rezydencji w Paryżu. Parokrotnie reorganizowany (Związek Jedności Nar. 1833, którego niższe stopnie 1837 zostały przekształcone w Związek Insurekcyjno-Monarchiczny, zw. Tow. Wyjarzmicieli, Tow. Monarchiczne Trzeciego Maja 1843–48) Hôtel Lambert grupował czołowych przedstawicieli arystokracji, zamożnej szlachty i wyższych oficerów. Jego politykę kształtowała grupa krewnych i doradców A.J. Czartoryskiego, z W. Zamoyskim, L. Bystrzonowskim, S. Barzykowskim, G. Małachowskim, W. Kalinką na czele. Celem Hôtel Lambert było odzyskanie niepodległości Polski w granicach przedrozbiorowych w następstwie wojny eur. i przy pomocy mocarstw zachodnich; przyszła Polska miała być monarchią konstytucyjną. W latach 40. Hôtel Lambert opowiadał się za powstaniem zbrojnym w dogodnych okolicznościach i likwidacją pańszczyzny. Hôtel Lambert rozwijał ożywioną działalność dyplomatyczną i propagandową w sprawie pol. i ludów bałkańskich, utrzymywał sieć stałych agentów w zachodniej Europie i na Bałkanach; 1849 podejmował próby mediacji między rządem węg. a przedstawicielami mniejszości nar. na Węgrzech z myślą utworzenia wspólnego frontu przeciw Austrii; w czasie wojny krymskiej 1853–56 Hôtel Lambert organizował Legion Pol. w Turcji. W 1860 utworzono Biuro Spraw Pol., które zamierzało koordynować działalność konserwatystów na emigracji i w kraju; na jego czele stanął W. Czartoryski; 1862 stało się ono ekspozyturą zagr. obozu „białych”, w okresie powstania styczniowego 1863–64 prowadziło politykę zagr. w imieniu rządu powstańczego, a po upadku powstania zabiegało o wykorzystanie dla sprawy pol. spodziewanego sojuszu fr.-austriackiego. Polit. działalność Hôtel Lambert ustała po klęsce Francji 1870, a ostatecznie 1878; znaczna część działaczy przeniosła się do Galicji. Pod patronatem Hôtel Lambert działały instytucje dobroczynne, oświat. i nauk., m.in. Tow. Hist.-Lit., Biblioteka Pol. w Paryżu, Tow. Lit. Przyjaciół Polski w Wielkiej Brytanii, Stow. Nauk. Pomocy, szkoły.
Ilustracje
Kwiatkowski Teofil, Bal w hotelu Lambert — Muzeum Narodowe, Poznańfot. Archiwum Ilustracji WN PWN SA © Wydawnictwo Naukowe PWN
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia