ziemi

Encyklopedia

ziemie zabrane, Kraj Zabrany,
w okresie zaborów polskich określenie terenów zaboru rosyjskiego między wschodnią granicą Królestwa Polskiego a granicami Rzeczypospolitej sprzed 1772;
stała lub czasowa zmiana miejsca pobytu podyktowana względami ekonomicznymi (emigracja);
terytorium historyczne po obu stronach środkowej Odry, między Śląskiem a Pomorzem;
niem. akcje terrorystyczne stosowane podczas II wony świat. na ziemiach pol. gł. wobec ludności wsi, obejmujące masakry bez oszczędzania dzieci, kobiet i starców, wysiedlenia, deportacje do obozów, więzień i prac przymusowych, rabunek dzieci w celu germanizacji (dzieci rabunek), palenie zabudowań, grabieże i niszczenie mienia.
policyjno-wojskowy system administracji III Rzeszy na terytorium II RP, zajętym IX 1939 w wyniku niemieckiej agresji oraz po podziale państwa polskiego, dokonanym przez Niemcy i ZSRR (na podstawie układu o przyjaźni i granicy, zawartego 28 IX 1939, korygującego ustalenia paktu Ribbentrop–Mołotow z 23 VIII 1939).
terytorium hist. na Pomorzu, złożone z 2 okręgów nie graniczących ze sobą (najmniejsza odległość 4 km), ze stolicami w Bytowie i Lęborku;
chełmińska ziemia, ziemia chełmińsko-michałowska, województwo chełmińskie,
do pocz. XIII w. terytorium między Drwęcą, Wisłą, Osą i jeziorami brodnickimi, z grodem kasztelańskim w Chełmnie, należące do Mazowsza;
przemieszczenia ludności związane z przebiegiem działań wojennych, skutkami polityki ludnościowej państw okupacyjnych oraz decyzji mocarstw alianckich w sprawie powojennego ładu w Europie, podjętych na konferencji jałtańskiej i konferencji poczdamskiej, a także decyzjami władz polskich.
organizacja społ., powołana 1957;
Coatsów, Ziemia
[z. koutsów],
Coats Land,
region w Antarktydzie Wschodniej, rozciąga się ok. 500 km na południowo-wschodnim pobrzeżu M. Weddella, od Ziemi Królowej Maud do Lodowca Szelfowego Filchnera;
polityka Prus prowadzona w okresie zaborów, zmierzająca do rozpowszechnienia języka niemieckiego (państwowego), ewentualnie niemieckiej świadomości narodowej wśród mieszkańców ziem zajętych w wyniku rozbiorów Polski, a z upływem czasu — do wykorzenienia polskiej świadomości narodowej (wynarodowienia).
Królowej Maud, Ziemia
[z. k. mo:d],
Queen Maud Land, Dronning Maud Land,
region w Antarktydzie Wschodniej, nad O. Atlantyckim i O. Indyjskim, pomiędzy Ziemią Coatsów a Ziemią Enderby;
pierwiastki ziem rzadkich, metale ziem rzadkich,
nazwa zwyczajowa pierwiastków chem. należących do skandowców i niekiedy także lantanowców;
polityka rządu rosyjskiego prowadzona w okresie zaborów w celu wpojenia rosyjskiej kultury oraz świadomości narodowej ludności zamieszkującej ziemie zajęte w wyniku rozbiorów Polski; panował pogląd, że dialekty języków białoruskiego i ukraińskiego są regionalnymi odmianami języka rosyjskiego, wyznawcy prawosławia oraz katolicyzmu obrządku greckiego są Rosjanami, ludność polska, litewska i żydowska zaś powinna przyjąć język, kulturę i religię Rosjan.
terytorium hist. w środkowej Polsce, ze stolicą w Sieradzu;
terytorium hist. między Wisłą, Drwęcą, Brynicą i Skrwą;
Marii Byrd, Ziemia
[z. m. bə:rd],
Marie Byrd Land,
region fizycznogeogr. w Antarktydzie Zachodniej, nad morzami Rossa i Amundsena, między Lodowcem Szelfowym Rossa a Ziemią Ellswortha;
obejmowały tereny sporne między Polską a Niemcami, wyznaczone 1919 w wersalskim traktacie pokojowym — historyczne ziemie polskie podległe w ciągu paru wieków niemieckiej ekspansji i germanizacji, głównie Górny Śląsk, Warmię, Mazury i Powiśle

Ilustracje, multimedia

Słownik języka polskiego

obrót dzienny Ziemi «pozorny obrót sklepienia niebieskiego w ciągu doby, wywołany rzeczywistym obrotem wirowym Ziemi»
oś Ziemi, oś ziemska «wyobrażalna prosta przechodząca przez bieguny geograficzne, wokół której Ziemia obraca się w ciągu doby»
płaszcz Ziemi «strefa pomiędzy skorupą ziemską a jądrem Ziemi»
rzeźba terenu, rzeźba powierzchni ziemi «ukształtowanie powierzchni ziemi»
trzęsienie (ziemi) «gwałtowne wstrząsy skorupy ziemskiej wywołane głównie przemieszczeniami mas skalnych w głębi Ziemi»
ziemia
1. Ziemia «trzecia planeta Układu Słonecznego»
2. «warstwa piasku, gliny, próchnicy itp. tworząca powierzchnię lądu»
3. «powierzchnia, po której poruszają się ludzie»
4. «teren będący czyjąś własnością»
5. pot. «podłoga»
6. «obszar stanowiący pewną całość, np. etnograficzną, geograficzną»
7. «ląd»
8. «kraj, ojczyzna»
9. «w dawnej Polsce: jednostka administracyjna mniejsza od województwa»
metale ziem alkalicznych «berylowce»
metale ziem rzadkich «skandowce»
ziemia fulerska «skała osadowa używana jako środek oczyszczający i odbarwiający»
ziemia okrzemkowa «skała osadowa wykorzystywana w przemyśle»
ziemie rzadkie «tlenki pierwiastków chemicznych z III grupy pobocznej układu okresowego pierwiastków»
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia