inżynieria chemiczna i procesowa
 
Encyklopedia
inżynieria chemiczna i procesowa, dawniej inżynieria chemiczna,
nauka techn., która korzystając z metod i wiedzy z zakresu matematyki, fizyki, chemii i biologii, a także ekonomii, zajmuje się procesami, w których ulegają zmianie skład i/lub właściwości materii, w wyniku przemian natury chem., biochem. lub fizykochemicznej.
Celem i.ch.i p. jest stworzenie, na podstawie doświadczeń i analizy teoret., ilościowego opisu procesów, w których zachodzi wspomniana transformacja materii; stanowi to podstawę projektowania, właściwej eksploatacji, optymalizacji i automatycznego sterowania instalacjami przem. w przemyśle chem., przetwórstwie spoż., metalurgii, ochronie środowiska i in. dziedzinach. W odróżnieniu od technologii chem. zadania i.ch.i p. nie dotyczą koncepcji chem., przetwarzania substancji od surowców do pożądanych produktów, lecz techn. problemów realizacji procesów; w związku z tym i.ch.i p. można uważać za czwarty dział techniki, po historycznie wcześniej ugruntowanych: budowlanym, mech. i elektrycznym. Powstanie inżynierii chem. jako dyscypliny nauk. było związane z opublikowaniem 1923 w USA książki W.H.M. Adamsa, W.K. Lewisa i W.H. Walkera Principles of Chemical Engineering; wprowadzono w niej pojęcie procesu podstawowego (jednostkowego); wprowadzenie tego pojęcia wynikało ze spostrzeżenia, że w wielu tzw. przemysłach przetwórczych (np. chem., rafineryjno-naftowym, spoż., cukrowniczym, rolnym, lekkim, jak też w dziedzinie ochrony środowiska) występuje wiele w zasadzie identycznych procesów o jednakowych podstawach fizykochemicznych. Zasadniczy przedmiot i.ch.i p. stanowiły i nadal stanowią odpowiednio sklasyfikowane procesy podstawowe (absorbcja, destylacja, rektyfikacja, filtracja, sedymentacja, fluidyzacja, adsorbcja, suszenie, zatężanie roztworów, procesy prowadzone w reaktorach chem. i biochem.). Zespoły tych procesów, odpowiednio ze sobą powiązane, tworzą kompletne ciągi technologiczne. W Polsce inżynieria chem. rozwinęła się w końcu lat 40. XX w. dzięki działalności J. Ciborowskiego (autora pracy Inżynieria chemiczna 1955) i T.J. Hoblera.
Bibliografia
Z. Kembłowski, S. Michałowski, C. Strumiłło, R. Zarzycki Podstawy teoretyczne inżynierii chemicznej i procesowej, Warszawa 1985.
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia