Argentyna. Gospodarka
 
Encyklopedia PWN
Argentyna. Gospodarka.
Argentyna należy do najlepiej rozwiniętych gospodarczo krajów Ameryki Łacińskiej, z silnym przemysłem i rolnictwem o zróżnicowanej strukturze produkcji; PKB wg parytetu siły nabywczej wynosi 13 tys. dolarów USA na 1 mieszkańca (2007); Argentyna jest jednym z największych w świecie dłużników (118 mld dolarów USA, 2005; a inflacja 1980–87 wynosiła średnio 300%; w latach 80. wprowadzano kolejno plany stabilizacyjne typu neoliberalnego, przyniosły one jednak raczej recesję gospodarczą niż stabilizację finansów (inflacja 1988 osiągnęła ok. 600%); w połowie lat 90. XX w. w związku z wprowadzeniem reform gospodarczych, m.in. prywatyzacji, wymiany pieniędzy (1992) inflacja została zahamowana (0,1%, 1997). 2000–2002 poważny kryzys gospodarczy (spadek PKB o prawie 11%) spowodowany głównie osłabieniem konkurencyjności produktów argentyńskich na rynkach światowych w wyniku dewaluacji waluty brazylijskiej i odpływem tam kapitału zagranicznego; po połowie 2002 stabilizacja gospodarki; 2003–2005 wyraźny wzrost PKB (ok. 9% rocznie); inflacja 8,5% (2007).
Przemysł. Podstawą gospodarki jest przemysł zatrudniający ok. 23% ludności zawodowo czynnej i dostarczający ok. 30% wartości produktu krajowego brutto; udział górnictwa w produkcji przem. jest niewielki (ok. 6%), zdominowany eksploatacją ropy naft. i gazu ziemnego, gł. w Patagonii (m.in. Comodoro Rivadavia, Cerro Redondo), na Ziemi Ognistej i w północno-zachodniej części kraju, oraz węgla kam. (Río Turbio); wydobywa się też rudy żelaza w Zapla (prow. Jujuy) i Sierra Grande (prow. Río Negro), rudy cynku i ołowiu (Jujuy), uranu, miedzi, manganu, wolframu, berylu, cyny i srebra oraz złoto (w Patagonii), sól kam., fosforyty i siarkę. Produkcja energii elektrycznej gł. w elektrowniach cieplnych i wodnych. Bardzo dobrze rozwinięty jest przemysł przetwórczy — hutnictwo żelaza i metali nieżel., przemysł maszyn., środków transportu, chem., rafinacja ropy naft., a także gałęzie przemysłu związane z zaopatrzeniem rolnictwa i przetwarzaniem jego produktów — spoż. (zwłaszcza mięsny, mleczarski, młynarski, winiarski), włók., skórz.-obuwn. i in.; przemysł koncentruje się gł. w regionie Buenos Aires oraz Rosario, Córdobie, Mendozie i San Miguel de Tucumán.
Rolnictwo. Podstawą rolnictwa (10% PKB, 2002) jest wielkotowarowa produkcja zbóż oraz hodowla bydła i owiec. Grunty orne i sady zajmują 13% pow. kraju (część ziem uprawnych nawadnia się sztucznie), łąki i pastwiska — 52% ; najważniejsze obszary uprawne: Pampa, południowe części Gran Chaco i Międzyrzecza Argentyńskiego; uprawia się pszenicę, kukurydzę, soję, sorgo, słonecznik, len, bawełnę, trzcinę cukrową, winorośl, ziemniaki, drzewa cytrusowe, orzeszki ziemne, yerba matę, herbatę, drzewo tungrowe, tytoń. Dobrze rozwinięta jest produkcja zwierzęca oparta przede wszystkim na hodowli bydła (51 mln szt., 2004), gł. mięsnego, zwłaszcza w Pampie, oraz owiec (12,4 mln szt.) gł. na wełnę, w Patagonii; Pampa jest największym regionem hod.; Argentyna należy do największych w świecie producentów mięsa i wełny; tradycyjnie hoduje się konie, a w strefach podmiejskich drób; rozwija sie rybołówstwo; ekspoloatacja lasów (drzewo kebraczo); zalesianie jest prowadzone z przeznaczeniem do produkcji celulozy.
Turystyka. W 2001 Argentynę odwiedziło 2,6 mln turystów; zyski z turystyki osiągnęły 2,5 mld dol. USA.
Transport i łączność. Długość linii kol. wynosi 32 tys. km (z tego ok. 70% na terenie Pampy), dł. dróg kołowych 229 tys. km (2004); argent. odcinek Drogi Panamer. ma dł. ok. 5 tys. km; duże znaczenie ma żegluga śródlądowa, gł. na rz. Parana i Paragwaj; porty rzeczne dostępne dla statków mor.: Rosario, Santa Fe; gł. port mor. i węzeł komunikacji lotn. — Buenos Aires. W użyciu jest 13,5 mln telefonów komórkowych.
Handel zagraniczny. W eksporcie dominują artykuły rolne (ok. 40% wartości eksportu), przede wszystkim zboża, mięso i jego przetwory, warzywa i owoce oraz tłuszcze i oleje roślinne; A. jest też największym świat. eksporterem taniny i yerba maty. Innymi produktami eksportu są ropa naft. i produkty naft. (14%), samochody i części samochodowe oraz wyroby przemysłu skórzanego. Importuje się maszyny i środki transportu, surowce i półfabrykaty. Głównymi partnerami handl. są: Brazylia (import 35,6%, eksport 15,8%, 2005), USA, Chile, Chiny, Niemcy.
Ilustracje
Pampa, wypas bydła (Argentyna) fot. P. Rojan/GLOB 4/Archiwum Ilustracji WN PWN SA © Wydawnictwo Naukowe PWN
Aconcagua, szczyt w Andach, najwyższy w Ameryce.fot. E. Zarębska/Archiwum Ilustracji WN PWN SA © Wydawnictwo Naukowe PWN
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia