Argentyna. Warunki naturalne
 
Encyklopedia PWN
Argentyna. Warunki naturalne.
Na zachodzie, wzdłuż granicy z Chile, ciągną się (aż po Ziemię Ognistą) Andy, z najwyższym szczytem Ameryki Południowej — Aconcagua (6960 m); na północy Argentyny obejmują one wyżynny obszar Puna de Atacama (zw. w Argentynie Puna Argentina), na południu opadają ku Wyż. Patagońskiej (Patagonia). Wschodnią część Argentyny zajmuje Niz. La Platy, która dzieli się na 3 krainy fiz.-geogr.: Gran Chaco na północy (w granicach Argentyny Chaco Central i Chaco Austral), Międzyrzecze Argentyńskie (w widłach Parany i Urugwaju) oraz Pampę na południu. Klimat jest zróżnicowany: od zwrotnikowego na północy (na obszarze Puna de Atacama kontynent. suchy, w Gran Chaco — wilgotny), przez podzwrotnikowy w środkowej Argentynie (na zachodzie — kontynentalny suchy, na wschodzie — wilgotny), umiarkowany ciepły i suchy w większej części południowej Argentyny, umiarkowany chłodny, aż do subpolarnego na Ziemi Ognistej; średnia roczna suma opadów od poniżej 200 mm (miejscami poniżej 100 mm) na obszarze Puna de Atacama i wschodniej Patagonii, do 3000–4000 mm w południowej części Andów; średnia temp. w lipcu od 0–2°C na południu i w wyższych partiach Andów do 18°C na północy, w styczniu — odpowiednio od 8–10°C do 28°C; w całym kraju wpływ chłodnego wiatru pampero. Obszar Argentyny należy gł. do zlewiska O. Atlantyckiego; największymi rzekami są Parana z dopływem Paragwaj oraz Urugwaj; poza tym Colorado, Negro, Chubut i in. W południowej Argentynie, w Andach i na Wyż. Patagońskiej, liczne jeziora (Buenos Aires, Argentino, Viedma, San Martín i in.). Argentyna ma urozmaiconą szatę roślinną; ok. 21% pow. pokrywają lasy, gł. w południowej części argent. Andów (lasy złożone z buka południowego, araukarii i cedrzyńców) i północnej części Międzyrzecza Argentyńskiego (lasy podzwrotnikowe z udziałem krzewu mate); w północnej części argent. Andów półpustynna formacja puna (gł. trawy i krzewinki), w Gran Chaco — roślinność sawannowo-leśna (z udziałem drzewa kebraczo), w Pampie i Patagonii — stepowa; obszar między Pampą i Andami porasta formacja monte (gł. cierniste krzewy i kaktusy). Argentyna ma kilkanaście parków nar., m.in.: Iguaçu, Lamín, Los Glaciares, Nahuel Huapí, Tierra del Fuego.
Ilustracje
Puente del Inca, naturalny most skalny i nacieki (Argentyna)fot. A. Kucharska, M. „Kruger” Kiersztyn/Archiwum Ilustracji WN PWN SA © Wydawnictwo Naukowe PWN
Ushuaia (Argentyna)fot. A. Kucharska, M. „Kruger” Kiersztyn/Archiwum Ilustracji WN PWN SA © Wydawnictwo Naukowe PWN
Iguaçu, wodospady — widok od strony argentyńskiej (Argentyna/Brazylia)fot. A. Kucharska, M. „Kruger” Kiersztyn/Archiwum Ilustracji WN PWN SA © Wydawnictwo Naukowe PWN
Perito Moreno, lodowiec w Parku Narodowym Los Glaciares (Argentyna)fot. Glob 4/P. Rojan
Ziemia Ognista, Park Narodowy Tierra del Fuego (Argentyna)fot. T. Kniołek/Archiwum Ilustracji WN PWN SA © Wydawnictwo Naukowe PWN
Los Glaciares Park Narodowy, zdjęcie satelitarne (Argentyna)fot. NASA
Puente del Inca, wnętrze jaskini (Argentyna)fot. M. „Kruger” Kiersztyn/Archiwum Ilustracji WN PWN SA © Wydawnictwo Naukowe PWN
Aconcagua, szczyt w Andach, najwyższy w Ameryce.fot. E. Zarębska/Archiwum Ilustracji WN PWN SA © Wydawnictwo Naukowe PWN
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia