• Na czasie
    Wydawnictwo Naukowe PWN odświeża serwisy wiedzowe www.sjp.pwn.pl, www.encyklopedia.pwn.pl i www.translatica.pwn.pl. Dowiedz się więcej.
     
    Oddajemy w Państwa ręce odnowiony serwis www.encyklopedia.pwn.pl.
    Chcieliśmy, by najpopularniejsze strony WN PWN — w tym także encyklopedia — były nie tylko wiarygodnym i rzetelnym źródłem wiedzy, ale także nowoczesnym i wygodnym sposobem dostępu do niej.
    Co się zmieniło?
    Odnowiona szata graficzna? Tak, ale to nie wszystko.
    Dostosowujący się do urządzeń przenośnych interfejs czy mechanizm podpowiadania słów? To także nie wszystko, choć to akurat widać na pierwszy rzut oka.
    Encyklopedia PWN od lat służy użytkownikom poszukującym zwięzłej, aktualnej informacji z każdej dziedziny życia i wiedzy. Teraz robi to szybciej i wygodniej dzięki prostemu w obsłudze, a zarazem szybkiemu systemowi wyszukiwania i prezentacji jego wyników także na Państwa urządzeniach przenośnych!
    Warto wiedzieć więcej, dlatego nie poprzestajemy tylko na suchych faktach.
    Udostępniamy Państwu zbiór popularnonaukowych felietonów przybliżających historię, kulturę, obyczaje oraz środowisko różnych zakątków Ziemi.
    Czasami na poważne pytania odpowiadamy z lekkim przymrużeniem oka. Cytujemy wypowiedzi sławnych ludzi, publikujemy recytacje fragmentów z najsłynniejszych dzieł literatury antycznej.
    Podpowiadamy Państwu, co w świecie przyrody jest największe, najdłuższe, najmniejsze albo najszybsze — informacji na ten temat szukajcie na podstronie rekordziści oraz na stronie głównej.
    A jeśli encyklopedyczna wiedza to dla Państwa za mało — można od razu przejść do haseł Słownika języka polskiego, bo odnotowujemy również te najcelniej pasujące do zadanego tu wyszukiwania.
    Wszystko to w jednym miejscu, w krótkim czasie, po jednym kliknięciu!
    Zapraszamy do częstego zaglądania na stronę główną serwisu, zachęcamy do prenumeraty newslettera, w którym publikujemy wybrane ciekawostki — lektury przyjemnej, a jakże poszerzającej spojrzenie na otaczający nas świat…
    Prosimy zapoznać się również z nowościami serwisu www.sjp.pwn.pl
    Redakcja
    PS
    Wiemy, że każda zmiana — w tym zmiana na lepsze — może na początku ukazać swoje mniej przyjazne oblicze (trudności z uzyskaniem dostępu do funkcji, do których jesteście Państwo przyzwyczajeni, kłopoty techniczne wynikające z wdrażania serwisu i okresu przejściowego). To jak trudne przedwiośnie...
    Prosimy o wyrozumiałość. Jesteśmy otwarci na wszelkie Państwa sugestie i propozycje udogodnień, na e-maile w miarę możliwości szybko odpowiemy. Nasz adres rsjp@pwn.pl
    Życzymy przyjemnego odbioru :)
    >>
  • Warto wiedzieć
    Hałdy stanowią typowo antropogeniczną formę powierzchni ziemi, powstałą w wyniku produkcji i naziemnego składowania odpadów przemysłowych. Stosunkowo najwięcej hałd powstaje w przemyśle wydobywczym i przetwórczym węgla oraz rud metali, a także w energetyce. Zależnie od rodzaju składowanych odpadów (np. skały płonne z kopalń podziemnych i odkrywkowych, szlamy poflotacyjne przetwórstwa węgla, rud siarki i metali, czy popioły i żużle z elektrowni i elektrociepłowni), hałdy mogą mieć różny kształt, a przede wszystkim odmienną strukturę fizyczną i skład chemiczny, decydującą o szkodliwości oddziaływania na środowisko (np. wywiewanie pyłów, wymywanie substancji toksycznych) oraz o możliwościach ich zasiedlania przez organizmy (obecność pierwiastków toksycznych, często metali ciężkich, silne zakwaszenie lub alkalizacja, brak biogenów, głównie azotu, nasilona erozja zboczy). Ponieważ naturalna sukcesja roślinna jest tu przeważnie ograniczona lub wręcz niemożliwa, hałdy poddaje się rekultywacji, zmierzającej do zlikwidowania negatywnych skutków środowiskowych (erozja, wtórne zapylenie) oraz do nadania im wartości użytkowych i przyrodniczych. W pierwszej fazie wykonuje się tzw. rekultywację techniczną, obejmującą ukształtowanie rzeźby terenu, umocnienie skarp, regulację stosunków wodnych i pokrycie hałdy warstwą gleby, a następnie stosuje się tzw. rekultywację biologiczną obejmującą zabiegi agrotechniczne (orkę, nawożenie) oraz wprowadzanie roślin. Szczególnie przydatne bywają tzw. metalofity, czyli gatunki o wybitnie dużej tolerancji na toksyczne metale, które wykorzystuje się do fitoekstrakcji metali z mocno zanieczyszczonego podłoża. Do pospolitych roślin tego typu należą głównie trawy (np. kostrzewa i mietlica), byliny (mniszek, zawciąg) oraz rośliny motylkowe (nostrzyk, traganek), które dodatkowo sprzyjają gromadzeniu się azotu. Wśród drzew wprowadzanych na hałdy pierwszeństwo daje się gatunkom pionierskim, o stosunkowo dużej odporności na emisje przemysłowe i zanieczyszczenia podłoża (np. topole, wierzby, olsze, brzozy, robinia). Bardzo pomocne jest stosowanie specjalnych preparatów mikoryzowych, ułatwiających szybką rozbudowę systemów korzeniowych.
    Taida Tarabuła
    >>
  • To ciekawe
    Pierwsze próby przewozu pasażerów w powietrzu miały miejsce w czasie wojny prusko-francuskiej. Do oblężonego Paryża balonem przyleciał Leon Gambetta. W latach 1910–14 niemiecka kompania Delag przewiozła Zeppelinami 17 tys. osób. W 1937 zaniechano, po serii katastrof, korzystania z sterowców w komunikacji pasażerskiej. Aeroplany od 1910 przewoziły także pocztę i towary. Pierwsza poczta lotnicza powstała w 1911 w brytyjskich Indiach. Podczas I wojny światowej założono w Europie pierwsze towarzystwa lotnicze. Jednym z najdłużej istniejących jest założone w 1932 Air France.
    >>

Cytat dnia

„Kędy przelecą kopyta mego bojowego rumaka, trawa tam więcej nie porośnie”

Rekordziści

Najwyższy szczyt Gór Świętokrzyskich
Łysica — 612 m.

Imieniny

Paź 20

Aliny, Filipa, Ireny, Jana, Kleopatry, Wendelina, Witalisa

Dzień w historii

Paź 20

zdarzyło się
1506
obiór Zygmunta I Starego na wielkiego księcia litewskiego przez radę wielkoksiążęcą, następnie na króla polskiego przez sejm piotrkowski (8 XII).
1655
podpisanie przez Janusza Radziwiłła ugody z dowódcą szwedzkim na Litwie Magnusem de la Gardie (wojna północna 1655–60).
urodzili się
1733
Naruszewicz Adam, poeta, historyk, dramatopisarz, tłumacz, publicysta.
1854
Rimbaud (Jean) Arthur, poeta francuski.
odeszli
1570
Barros João, portugalski pisarz i kronikarz.
1983
Thériault Yves, prozaik kanadyjski, tworzący w języku francuskim.
Przeglądaj encyklopedię