Nepal. Warunki naturalne
 
Encyklopedia PWN
Nepal. Warunki naturalne.
Około 80% powierzchni Nepalu stanowią góry; w północnej części, wzdłuż granicy z Chinami, ciągną się Wysokie Himalaje (średnia wysokość ok. 6000 m) z 8 szczytami o wysokości powyżej 8000 m: Mount Everest (8848 m, najwyższy szczyt Ziemi), Kanczendzanga, Makalu, Lhoce, Czo Oju, Manaslu, Dhaulagiri i Annapurna; w środkowej części — Małe Himalaje z licznymi kotlinami śródgórskimi (największa — Kotlina Katmandu), ograniczonymi od południa górami Śiwalik i grzbietem Mahabharat (wysokość do 2891 m); na południu, wzdłuż granicy z Indiami — północny skraj aluwialnej Niziny Hindustańskiej, zwanej równiną Taraj. Klimat na południu zwrotnikowy monsunowy, na północy podzwrotnikowy kontynentalny, wybitnie suchy (odmiana górska); średnia temperatura w styczniu od ok. 10°C w kotlinach śródgórskich do ok. 19°C na równinie Taraj, w czerwcu odpowiednio od 21°C do 28°C; w górach powyżej 4000–4500 m temperatura w ciągu całego roku jest ujemna; średnia roczna suma opadów od ok. 1000 mm na południowym zachodzie do ok. 2500 mm na południowym wschodzie, na północnych krańcach ok. 100 mm; opady związane z monsunem letnim, od maja do października. Gęsta sieć rzeczna; główne rzeki: Karnali, Kali Gandaki, Arun (dorzecze Gangesu), biorą początek w lodowcach Wysokich Himalajów i płyną południkowo w głębokich (ponad 1000 m) dolinach. Roślinność zmienia się wraz z wysokością; na południu wilgotne lasy zwrotnikowe z drzewem sandałowym, damarzykiem (Shorea robusta), paprociami drzewiastymi i zaroślami bambusowymi, do wysokości ok. 2500 m lasy mieszane (dęby, rododendrony, sosny), przechodzące wyżej w lasy iglaste z cedrem himalajskim, jodłą i świerkiem; powyżej 3500 m łąki alpejskie; ok. 15% powierzchni kraju zajmują wieczne śniegi i lodowce (od wysokości 4000–4500 m). Postępujący wyrąb lasów; w 1970 lasy pokrywały ok. 30% powierzchni kraju, w końcu lat 80. — 17%. Gleby w części południowej aluwialne i brunatnoziemy, w środkowej — żółtoziemy i czerwonoziemy górskie, w Wysokich Himalajach — inicjalne górskie i zwaliska skalne. Silna erozja gleb spowodowana wylesianiem. W Nepalu tereny chronione zajmują ok. 16% powierzchni kraju; 9 parków narodowych, w tym Sagarmatha w Wysokich Himalajach (obejmuje m.in. Mount Everest) i Śahi Ćitwan na południu kraju, wpisane na Listę Światowego Dziedzictwa Kulturalnego i Przyrodniczego UNESCO.
Ilustracje
Everest, Mount, na granicy Nepalu i Chin (Azja)fot. L. Cichy/Archiwum Ilustracji WN PWN SA © Wydawnictwo Naukowe PWN
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia