proste

Encyklopedia PWN

proste skośne, proste wichrowate,
mat. każde 2 proste nie leżące w jednej płaszczyźnie.
urządzenia (proste mechanizmy) służące do pokonania większych sił za pomocą mniejszych, co dzieje się na zasadzie równości pracy: praca siły większej na mniejszej drodze (przesunięciu) zostaje zastąpiona pracą siły mniejszej na większej drodze;
biochem. polihydroksylowe aldehydy (aldozy) i ketony (ketozy), o wzorze sumarycznym CnH2nOn, które podczas hydrolizy nie tworzą prostszych cząsteczek sacharydowych, → monosacharydy.
mat. pojęcie pierwotne (niedefiniowane) geometrii, intuicyjnie odpowiadające najkrótszej i najmniej zakrzywionej drodze.
mat. liczba a występująca w równaniu prostej y = ax + b, wyrażająca tangens kąta nachylenia tej prostej do osi odciętych OX.
kąt między prostą i jej prostokątnym rzutem na płaszczyznę.
mat. zbiór prostych na płaszczyźnie przechodzących przez dany punkt, zwany wierzchołkiem pęku.
w sieci przestrzennej kryształu prosta przeprowadzona przez 2 dowolne węzły sieciowe;
mat. funkcja wymierna postaci , gdzie wielomian f(x) jest stopnia niższego niż wielomian g(x), przy czym wielomian g(x) jest nierozkładalny na czynniki;
mat. grupa, której jedynymi dzielnikami normalnymi (grupa, mat.) są: cała grupa i podgrupa składająca się jedynie z elementu neutralnego.
med. choroba spowodowana niedoborem hormonu antydiuretycznego (m.p. ośrodkowa lub podwzgórzowo-przysadkowa) lub niewrażliwością cewek nerkowych na ten hormon (m.p. nerkowa);
ekon. odtworzenie zużytej wielkości czynników produkcji;
graniastosłup, którego krawędzie boczne są prostopadłe do płaszczyzn podstaw.
atom obdarzony ładunkiem elektr., np. Cl, Ag+, Ba2+.
Karol III Prosty (Prostak), z dynastii Karolingów, ur. 879, zm. 7 X 929, Péronne,
król Francji 898–923, syn Ludwika II, wnuk Karola II Łysego;
mat. kąt równy połowie kąta półpełnego;

Słownik języka polskiego PWN

orzeczenie proste jęz. «orzeczenie wyrażone za pomocą jednowyrazowych form osobowych czasowników łączących się bezpośrednio z podmiotem»
stopniowanie proste, syntetyczne «stopniowanie polegające na dodawaniu do form stopnia równego: w stopniu wyższym: przyrostków -szy lub -ejszy, w stopniu najwyższym: do form stopnia wyższego przedrostka naj-»
zdanie nierozwinięte, proste jęz. «zdanie składające się z podmiotu i orzeczenia»
prosta
1. «linia wyznaczona przez dwa punkty»
2. «prosty odcinek drogi»
krewny w linii prostej «osoba będąca czyimś przodkiem lub potomkiem»
maszyna prosta «urządzenie pozwalające zastąpić pracę siły na określonej drodze pracą innej siły (zwykle mniejszej) na odpowiednio zmienionej drodze (zwykle dłuższej), np. dźwignia, równia pochyła, kołowrót»
pęk prostych «nieskończony zbiór prostych przechodzących przez jeden wspólny punkt»
proporcjonalność prosta mat. «zależność między dwiema wielkościami, w której przy powiększeniu wartości jednej z nich, wartość drugiej zwiększa się tyleż razy, a przy jej pomniejszeniu – wartość drugiej zmniejsza się tylokrotnie»
substancja prosta «pierwiastek chemiczny w stanie wolnym»
cios prosty «uderzenie w boksie zadane ręką wyprostowaną w łokciu»
graniastosłup prosty «graniastosłup, którego ściany boczne są prostopadłe do podstaw»
kąt prosty «kąt mający 90°»
lewy prosty, lewy sierpowy, lewy sierp «w boksie: cios prosty, cios sierpowy zadany przeciwnikowi lewą ręką»
prawy prosty, prawy sierpowy, prawy sierp «w boksie: cios prosty, cios sierpowy zadany przeciwnikowi prawą ręką»
prosty I
1. «nieodchylający się w żadną stronę»
2. «o człowieku: niewykształcony i nieobyty»
3. «o człowieku: niewyróżniający się spośród innych; też: stojący nisko w jakiejś hierarchii»
4. «o przedmiotach: niewyróżniający się niczym, pozbawiony ozdób»
5. «łatwy do wykonania lub zrozumienia»
6. «naturalny, oczywisty»

• prościutki, prościuśki, prościuteńki, prościusieńki
stożek obrotowy, obrotowy prosty, kołowy «bryła ograniczona, powstała przez obrót trójkąta prostokątnego dookoła jednej z jego przyprostokątnych»
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia