synapsydy
 
Encyklopedia PWN
synapsydy, Synapsida,
w tradycyjnym rozumieniu — podgromada gadów ssakokształtnych; w szerszym ujęciu ewolucyjnym jest to linia filogenetyczna, wyodrębniona już w karbonie, obejmująca zarówno wymarłe w jurze gady ssakokształtne, jak i wywodzące się z nich ssaki.
W drugim aktualnym rozumieniu jest to naturalna jednostka systematyczna (klad). Charakterystyczne cechy synapsydów to: obecność 1 pary okien skroniowych odgraniczonych od dołu łukiem jarzmowym; tendencja do rozrostu kości zębowej kosztem pozostałych kości żuchwy; ponadto tendencja do zróżnicowania uzębienia na zęby przednie (w tym duże kły) i zęby policzkowe. Linia synapsydowa była dominującą grupą owodniowców od późnego karbonu do pocz. mezozoiku; sukces ewolucyjny i opanowanie w permie także chłodniejszych stref klim. wynikało zapewne z powstania stałocieplności. W mezozoiku synapsydy przejściowo ustąpiły miejsca reprezentantom linii diapsydowej (diapsydy, w tym archozaurom).
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia