ruchem

Encyklopedia PWN

mat. złożenie obrotu przestrzeni i przesunięcia o wektor równoległy do osi tego obrotu.
Unia na rzecz Ruchu Ludowego, fr. Union pour un Mouvement Populaire (UMP),
fr. partia polit.,
Włoski Ruch Społeczny, wł. Movimento Sociale Italiano (MSI),
wł. partia polit.;
film
[ang.]:
Kopernik Mikołaj, ur. 19 II 1473, Toruń, zm. 24 V 1543, Frombork,
polski astronom, matematyk, lekarz, prawnik i ekonomista; twórca teorii heliocentrycznej.
technologiczna maszyna robocza do obróbki przedmiotów w celu nadania im wymaganego kształtu, wymiarów i gładkości powierzchni;
Smoluchowski Marian, ur. 28 V 1872, Vorderbrühl k. Wiednia, zm. 5 IX 1917, Kraków,
polski fizyk, jeden z najwybitniejszych uczonych w historii nauki polskiej.
anarchizm
[gr., ‘bezrząd’],
doktryna polityczna i ruch społeczny sprzeciwiające się wszelkiej władzy publicznej, postulujące likwidację państwa i zastąpienie go ustrojem bezpaństwowym, opartym na wolnych od jakiegokolwiek przymusu, samorzutnie powstających związkach producentów i konsumentów.
kinematyka
[gr. kínēma ‘ruch’],
dział mechaniki klas. zajmujący się badaniem geom. właściwości ruchu ciał bez uwzględnienia ich cech fiz. i działających na nie sił.
fiz. zasady określające ruch układu fizycznego, sformułowane przy wykorzystaniu rachunku wariacyjnego;
ruch stanowiący opozycję wobec globalizacji, uznawany za jeden z tzw. nowych ruchów społecznych.
ruch społeczny kwestionujący podstawowe normy i wartości współczesnej kultury miejsko-przemysłowej.
bryła sztywna znajdująca się w ruchu wokół swego środka masy (ciała niebieskie — np. Ziemia, pociski wystrzelone z broni palnej o lufie gwintowanej, rzucony dysk, bumerang) lub wokół jednego ze swych punktów, który pozostaje nieruchomy w rozważanym układzie odniesienia (żyroskop umieszczony w zawieszeniu Cardana lub b. dziecinny).
epejrogeneza
[gr.ḗpeiros ‘ląd’, génesis ‘pochodzenie’],
ruchy epejrogeniczne,
geol. długotrwałe i odwracalne pionowe ruchy litosfery (w tym i skorupy ziemskiej) obejmujące w obrębie kontynentów lub oceanów rozległe obszary, które nie ulegają znacznym deformacjom (poza wielkopromiennymi wypaczeniami);
największa chrześcijańska wspólnota wyznaniowa, głosząca zasady wiary i życia religijnego określane jako katolicyzm, utożsamiająca się w swojej wierze i nazwie z Kościołem powszechnym (gr. katholikos ‘powszechny’) oraz uznająca w sferze doktryny i organizacji kościelnej autorytet papieża, biskupa Rzymu.
nastie
[gr. nastós ‘mocno dociśnięty’],
fizjol. ruchy organów roślin (niezależne od kierunków działania bodźca, często następują w efekcie zmiany jego natężenia) oraz niektórych zwierząt;
pogląd mówiący, że stan każdego izolowanego układu fiz. w chwilach późniejszych jest jednoznacznie określony przez tzw. dane początkowe, tj. stan układu w chwili początkowej;

Słownik języka polskiego PWN

ruch
1. «zmiana położenia punktu materialnego w stosunku do innych punktów dokonująca się w czasie»
2. «zmiana położenia ciała ludzkiego, zwierzęcego lub jego części; też: sposób poruszania się»
3. «chodzenie, poruszanie się wykonywane w celu nabycia sprawności fizycznej»
4. «krzątanina, bieganina, ożywienie»
5. «zespół czynności podejmowanych w jakimś celu»
6. «wahania ilościowe związane z przebiegiem jakichś zjawisk»
7. «działanie, decyzja podjęte w rozgrywce z kimś»
8. «regularne przemieszczanie się ciał niebieskich, części skorupy ziemskiej lub części atmosfery otaczającej Ziemię»
9. «przesunięcie figury na szachownicy»
10. «poruszanie się przechodniów i pojazdów na drogach, ulicach, szosach itp.»
11. «przemieszczanie się wojska w terenie»

• ruchowy • ruchowo
droga szybkiego ruchu «droga przystosowana do jazdy z dużą szybkością»
dyżurny ruchu «pracownik kolei zarządzający ruchem pociągów na stacji»
eustatyczne ruchy morza «podnoszenie się albo obniżanie poziomu morza na całej kuli ziemskiej lub na znacznych jej obszarach»
pas ruchu «wyznaczona część jezdni, po której może poruszać się pojazd lub rząd pojazdów»
regulować ruch «kierować ruchem pojazdów i pieszych na ulicach»
ruch ameboidalny, pełzakowaty «ruch plazmy charakterystyczny np. dla pierwotniaków»
ruch anabatyczny «ruch powietrza w górę»
ruch cen «ciągłe zmiany cen»
ruch ciągły «trzyzmianowy system pracy»
ruch ekologiczny «ruch społeczny na rzecz ochrony środowiska i racjonalnego wykorzystywania zasobów naturalnych»
ruch jednostajnie przyśpieszony «ruch prostoliniowy zmienny, w którym przyśpieszenie jest stałe»
ruch jednostajnie zmienny «ruch, w którym prędkość wzrasta lub maleje, a jej przyrosty w równych odcinkach czasu są równe»
ruch jednostajny «ruch, w którym prędkość poruszającego się ciała jest we wszystkich punktach drogi jednakowa»
ruch katabatyczny «opadanie mas powietrza wzdłuż nachylonych powierzchni»
ruch kołowy «ruch wszelkich pojazdów po drogach, odbywający się według ustalonych zasad»
ruch krzywoliniowy «ruch punktu, którego torem jest linia krzywa»
ruch lokomocyjny organizmów «czynna zmiana miejsca dokonywana przez organizm w wyniku różnych procesów»
ruch obrotowy, wirowy «ruch, w którym punkty leżące na danej prostej pozostają nieruchome, pozostałe zaś punkty bryły poruszają się po okręgach, których środki leżą na tej prostej»
ruch oporu «zorganizowana konspiracyjna działalność mająca na celu walkę z okupantem»
ruch pieszy «ruch osób idących piechotą (w przeciwstawieniu do ruchu pojazdów)»
ruch prostoliniowy «ruch punktu, którego torem jest linia prosta»
ruch wahadłowy «ruch okresowy, powtarzający się w równych odstępach czasu, wokół położenia równowagi danego przedmiotu, zawieszonego na osi»
ruch względny fiz. «ruch rozpatrywany w poruszającym się, względem podstawowego, układzie współrzędnych»
ruchy frykcyjne «ruchy trące narządów płciowych podczas stosunku płciowego»
ruchy izostatyczne «pionowe ruchy wyrównawcze mas skalnych»
ruchy ludności
1. «fakty i zjawiska powodujące zmiany w stanie liczebnym i strukturze ludności»
2. «wędrówki ludności w celu zmiany miejsca zamieszkania»
ruch zmienny fiz. «ruch, w którym prędkość nie jest stała»
służba ruchu
1. «pracownicy obsługujący pociągi i stacje kolejowe»
2. «pracownicy policji czuwający nad przestrzeganiem przepisów drogowych i bezpieczeństwa na drogach»
zamknąć ruch pieszy, kołowy «zakazać przechodzenia lub przejazdu przez daną drogę lub obszar»
zborność ruchów «koordynacja ruchów poszczególnych części ciała»
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia