dworski

Encyklopedia PWN

w okresie zaborów teren wyłączony z granic gmin wiejskich, na którym funkcje wchodzące w zakres administracji państw. pełnił właściciel ziemski;
przywileje zapewniające feudalnym panom gruntowym wyłączność w niektórych dziedzinach gospodarki wiejskiej;
urzędy związane z funkcjonowaniem i organizacją dworu panującego, niekiedy jednocześnie dygnitarstwa państwowego (marszałek i podskarbi nadworni);
otoczenie władcy i jego rodziny, dostojników świeckich i duchownych składające się z urzędników, domowników (łac. familiares), służby; ośrodek władzy i kultury będący nieformalną instytucją.
urzędy dworskie, państw.-centralne i lokalne, ziemskie, miejskie i wiejskie w Polsce i W. Księstwie Litew. do 1795.
Bach Johann Sebastian Wymowa, ur. 21 III 1685, Eisenach, zm. 28 VII 1750, Lipsk,
niemiecki kompozytor i organista, przedstawiciel późnego baroku, jeden z największych twórców w historii muzyki.
rycerstwo
[rycerz < staroczes. rytieř < średnio-wysoko-niem. ritaere ‘jeździec’],
łac. militia, ang. chivalry, fr. chevalerie, niem. Rittertum,
warstwa społeczna złożona z konnych wojowników, istniejąca w Europie łacińskiej w epoce dojrzałego i późnego średniowiecza (XI–XV w.).
Kochanowski Jan, ur. 1530, Sycyna (ziemia radomska), zm. 22 VIII 1584, Lublin,
najwybitniejszy poeta Polski przedrozbiorowej, twórca polskiego języka literackiego.
biblioteka
[gr.],
instytucja, która pełni określone funkcje społeczne (badawcze, edukacyjne, kulturalne, rekreacyjne) przez planowe gromadzenie, opracowanie i udostępnianie zbiorów oraz informowanie o nich; potocznie także pomieszczenie dla książek (budynek, lokal, mebel) i księgozbiór.
Kemmu shinsei
[k. śinsei; jap., ‘nowe rządy ery Kemmu’, ‘restauracja ery Kemmu’],
Kemmu chūkō,
forma rządów wprowadzona w Japonii przez ces. Godaigo (panował 1318–39);
marszałek
[czes. < niem.],
w średniowieczu jeden z najwyższych urzędników dworskich;
Velázquez
[welạskes]
Diego Rodriguez de, właśc. D.R. de Silva y Velázquez Wymowa, ur. przed 6 VI 1599 (data chrztu), Sewilla, zm. 7 VIII 1660, Madryt,
hiszpański malarz okresu baroku, jeden z najwybitniejszych artystów i kolorystów w dziejach malarstwa, znakomity portrecista.
absolutyzm
[łac. absolutus ‘zupełny’, ‘bezwzględny’],
system władzy w monarchiach europejskich epoki wczesnonowożytnej (XVI–XVIII w.), w których władca sprawował pełnię władzy suwerennej (suwerenność), ograniczoną jedynie zasadami prawa naturalnego oraz podstawowymi normami ustrojowymi (np. porządek sukcesji tronu).
Aka Mirak, Sajjid Aga Dżalal ad-Din Mirak al-Hasani al-Isfahani, data ur. nieznana, zm. ok. 1576,
malarz irański;
ballet de cour
[balẹ dö ku:r; fr.],
balet dworski,
rodzaj wystawnego baletu dworskiego, uprawiany w 2. połowie XVI i w XVII w. we Francji;
Beethoven
[bẹ:tho:fn]
Ludwig van Wymowa, ur. przed lub 17 XII 1770 (data chrztu), Bonn, zm. 26 III 1827, Wiedeń,
kompozytor niemiecki.

Słownik języka polskiego PWN

dworski
1. «związany z dworem królewskim lub książęcym»
2. «dotyczący majątku ziemskiego»
3. zob. dworny

• dworsko • dworskość
protokół dworski «zbiór zasad zachowania się obowiązujący na dworach królewskich lub książęcych»
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia