prądy pionowe
 
Encyklopedia PWN
prądy pionowe,
meteorol. ruchy powietrza w atmosferze ziemskiej mające składową pionową, skierowaną w górę (p.p. wstępujące) lub w dół (p.p. zstępujące).
Wśród p.p. występujących w troposferze ważną grupę stanowią tzw. prądy konwekcyjne. Rozwijają się w wyniku ogrzania najniższych warstw powietrza od powierzchni Ziemi (nagrzanej wskutek pochłaniania promieniowania słonecznego), a następnie wznoszenia się ogrzanego powietrza (konwekcja); konwekcyjne prądy wstępujące mogą sięgać do wys. 1 km (tzw. konwekcja płytka) lub obejmować grubość całej troposfery (tzw. konwekcja głęboka). Prądy te odznaczają się zwykle prędkością rzędu kilku m/s, czasami większą, przekraczającą 20 m/s (w chmurach burzowych nawet 40 m/s), są przyczyną powstawania chmur kłębiastych (konwekcyjnych) i związanych z nimi opadów. Konwekcyjne prądy zstępujące (równoważące wstępujący ruch powietrza) są na ogół mniej intensywne, obejmują jednak znacznie większe obszary. Inne p.p. w atmosferze mogą być wywołane ukształtowaniem terenu (np. ruchy wznoszące po nawietrznej stronie łańcucha górskiego i opadające po stronie zawietrznej) czy też różnego rodzaju cyrkulacjami atmosferycznymi (np. ruchy wznoszące i opadające związane z cyrkulacją bryzową; bryza).
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia