skała

Encyklopedia PWN

wieloskładnikowy, rzadziej jednoskładnikowy zespół minerałów lub substancji mineralnych (bez gleb i świeżo nagromadzonych substancji mineralnych), powstały w przyrodzie w sposób naturalny i tworzący wyodrębnioną geologicznie jednostkę litosfery Ziemi oraz innych planet, a także księżyców i planetoid.
miasto w województwie małopolskim, w powiecie krak., na pograniczu Wyż. Olkuskiej i Wyż. Miechowskiej.
zewnętrzna warstwa skorupy ziemskiej, która pod wpływem procesu glebotwórczego daje tworzywo mineralne gleby.
górn. skała, która przy wydobywaniu ze złoża określonej kopaliny jest uważana za nieużyteczną;
szczyt w Beskidzie Śląskim, nad doliną Malinki (prawy dopływ Wisły);
Łamana Skała, Madohora,
szczyt w gł. grzbiecie Beskidu Małego;
południowa część wsi gminnej Sułoszowa (woj. małopol.), w dolinie Prądnika, w Ojcowskim Parku Narodowym, na Szlaku Orlich Gniazd.
Rabia Skała, słowac. Jarabá skala,
szczyt w Bieszczadach Zachodnich, w grzbiecie granicznym, na południe od Wetliny, na granicy Bieszczadzkiego Parku Nar.;
szczyt reglowy w Tatrach Zachodnich, między dol. Strążyską a dol. Białego;
organizacja konspiracyjna, zał. XII 1939 w Warszawie;
Tarpejska, Skała, Saxum Tarpeium,
stromy stok wschodniego wierzchołka Kapitolu od strony Forum Romanum w Rzymie;
produkty krzepnięcia magmy (lub lawy);
skały powstałe na powierzchni skorupy ziemskiej w wyniku nagromadzenia materiału pod wpływem wietrzenia, procesów życiowych, sedymentacji i diagenezy;
geofiz. skale opisowe określające intensywność trzęsienia ziemi na podstawie jego skutków w danym miejscu;
skały intruzywne, skały intruzyjne, intruzywy,
skały magmowe powstałe w wyniku krzepnięcia magmy tworzącej intruzje.
ogólna nazwa skał o wyraźnie krystalicznej strukturze;
skały powstałe wskutek procesów metamorfizmu, wcześniej istniejących skał magmowych, osadowych i metamorficznych.
ogólne określenie skał pochodzenia wulkanicznego, do których zalicza się skały wylewne i hipabisalne (zestalone bezpośrednio pod powierzchnią Ziemi), także skały zbudowane z materiałów piroklastycznych i kopalne produkty ekshalacji wulkanicznych.

Słownik języka polskiego PWN

skała
1. «wysoka góra kamienna o stromych zboczach i ostrych występach lub olbrzymi głaz»
2. «zespół minerałów tworzący w skorupie ziemskiej większe masy»
skała płonna «skała, która przy eksploatacji określonej kopaliny jest uważana za nieużyteczną»
skale kościelne, skale modalne «skale, na których opierała się muzyka europejska w średniowieczu i renesansie»
skały bitumiczne «skały osadowe zawierające bituminy»
skały efuzywne, wylewne «skały pochodzenia wulkanicznego powstałe przez zakrzepnięcie lawy na powierzchni ziemi»
skały głębinowe, plutoniczne «skały magmowa powstałe w głębi skorupy ziemskiej przez powolne krzepnięcie magmy lub w wyniku przemiany innych skał»
skały ilaste «skały osadowe zbudowane głównie z minerałów ilastych»
skały intruzyjne «skały powstałe w wyniku intruzji»
skały klastyczne, okruchowe «skały osadowe, składające się z okruchów minerałów i skał, które uległy erozji»
skały kontaktowe «skały, które uległy przeobrażeniom na skutek wysokiej temperatury i ciśnienia sąsiadujących z nimi skupień magmy»
skały kwaśne «skały magmowe, w której kwarc stanowi więcej niż 10% jej składników»
skały lite «skały o zwartej budowie»
skały luźne «skały o składnikach mineralnych niespojonych ze sobą, np. piasek»
skały magmowe «skały powstałe w wyniku zakrzepnięcia magmy lub lawy wewnątrz skorupy ziemskiej lub na powierzchni Ziemi»
skały metamorficzne, przeobrażone «skały będące produktem przeobrażenia innych skał pod wpływem deformacji mechanicznych, wysokiego ciśnienia i podwyższonej temperatury»
skały organogeniczne «skały osadowe składające się głównie ze szczątków organizmów zwierzęcych lub roślinnych»
skały osadowe «skały powstałe na powierzchni skorupy ziemskiej z materiału nagromadzonego pod wpływem erozji, wietrzenia i innych procesów»
skały pierwotne «skały krystaliczne pochodzące z najstarszych epok geologicznych»
skały wulkaniczne «skały magmowe powstałe w wyniku zakrzepnięcia lawy na powierzchni Ziemi lub płytko pod powierzchnią»
skały zasadowe «skały zawierające mały procent krzemionki»
tamponować skały «wypełniać szczeliny skał wodoszczelnym materiałem»
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia