ewolucjonistyczny

Encyklopedia PWN

kierunek zainspirowany biologiczną teorią ewolucji Ch.R. Darwina i systemem filozoficznym H. Spencera, głoszący tezę o jednokierunkowym rozwoju religii od jakiejś formy pierwotnej (animizm, fetyszyzm i in.) do monoteizmu
Frazer
[frẹızər]
Sir James George Wymowa, ur. 1 I 1854, Glasgow, zm. 7 V 1941, Cambridge,
bryt. antropolog społeczny, folklorysta i filolog klasyczny, przedstawiciel ewolucjonistycznej szkoły w religioznawstwie.
neoliberalizm
[łac. liberalis ‘wolny’, ‘godny człowieka wolnego’, skrót od neoklasyczny liberalizm],
ogólna nazwa zespołu koncepcji i poglądów ekonomicznych, społecznych, politycznych i etyczno-moralnych nawiązujących bezpośrednio do założeń ideologii „klasycznego” liberalizmu ekonomicznego i politycznego, zwłaszcza w wersji sformułowanej przez przedstawicieli anglo-szkockiego oświecenia (A. Smith, J. Locke). Znaczący wpływ na idee neoliberalizmu wywarła również XV- i XVI-wieczna scholastyczna filozofia ekonomii (tzw. szkoła salamancka) i kontynuująca jej dorobek teoretyczny szkoła austriacka (C. Menger, E. von Böhm-Bawerk, L. von Mises), oraz teorie prawa zwyczajowego i ładu spontanicznego (B. de Mandeville, J. Tucker, D. Hume, A. Ferguson, D. Stewart, Th. Reid).
dyscyplina nauki, której przedmiotem badań jest religia we wszelkich jej przejawach i aspektach;
animizm
[łac. animus ‘duch’, anima ‘dusza’],
religiozn. według niektórych badaczy pierwotna forma religii, której istota miała się sprowadzać do powszechnej wiary w istnienie niematerialnych i zdolnych do samodzielnej egzystencji dusz, ożywiających wszystkie elementy kosmosu i przyrody, w tym człowieka.
dyscyplina zaliczana do zespołu nauk społecznych i/lub nauk kulturoznawczych; jest także jedną z podstawowych dziedzin nauk antropologicznych (obok antropologii fizycznej, etnolingwistyki, etnohistorii i antropologii stosowanej) zajmującą się kulturowymi aspektami ludzkiej egzystencji.
Bachofen Johann Jakob, ur. 22 XII 1815, Bazylea, zm. 25 XI 1887, tamże,
szwajcarski historyk prawa;
darwinizm społeczny, darwinizm socjologiczny,
kierunek w socjologii występujący w 2. połowie XIX w. i stanowiący skrajną postać teorii naturalistycznych (naturalizm) i jedną z odmian teorii ewolucjonistycznych (ewolucjonizm);
Draper
[drẹıpər]
John William, ur. 5 V 1811, Saint Helen k. Liverpoolu, zm. 4 I 1882, Hastings k. Nowego Jorku,
amer. fizjolog, chemik, historyk i filozof nauk przyr., pochodzenia angielskiego;
etyka
[gr. tá ēthiká ‘traktat o obyczajach’ < ḗthos ‘obyczaj’, ‘charakter’],
termin użyty w IV w. p.n.e. przez Arystotelesa w tytule dzieła Etyka nikomachejska na oznaczenie opisowo-krytycznego studium tego, co dotyczy etosu jako ludzkiego charakteru, obyczaju, tj. utrwalonego sposobu zachowania się w środowisku życia, zamieszkania;
Guyau
[gijọ]
Jean Marie, ur. 28 X 1854, Laval, zm. 31 III 1888, Mentona,
fr. pisarz i filozof;
Hayek
[hạjek]
Friedrich August von Wymowa, ur. 8 V 1899, Wiedeń, zm. 24 III 1992, Fryburg Bryzgowijski,
brytyjski ekonomista, filozof społeczny i polityczny, pochodzenia austriackiego.
Hobhouse
[họbhaus]
Leonard Trelawney, ur. 8 IX 1864, Saint Ives (Anglia), zm. 21 VI 1929, Alençon (Francja),
bryt. socjolog, filozof;
kierunek w etnologii;
szkoła w religioznawstwie, powstała w latach 30. XX w. w Wielkiej Brytanii i Skandynawii w opozycji do orientacji ewolucjonistycznej (ewolucjonizm);
Morgan
[mọ:rgən]
Lewis Henry Wymowa, ur. 21 XI 1818, Aurora (stan Nowy Jork), zm. 17 XII 1881, Rochester,
amer. etnolog i historyk społeczeństw pierwotnych;
Moszyński Kazimierz, ur. 5 III 1887, Warszawa, zm. 30 III 1959, Kraków,
brat Wacława, etnolog, historyk kultury, językoznawca;
ekon. w ścisłym znaczeniu teoria zachowań firmy w otoczeniu doskonale konkurencyjnym; w szerszym znaczeniu teorie przedsiębiorstwa, zakładające maksymalizację zysku jako cel, optymalizację decyzji (rachunek marginalny) jako metodę i neoklasyczne narzędzia analizy do badania produkcyjnych i rynkowych zachowań przedsiębiorstwa funkcjonującego w ramach rynku o różnym stopniu niedoskonałości (tzw. różnych strukturach rynku).
panteizm
[gr. pán ‘wszystko’, theós ‘Bóg’],
doktryna filozoficzna, wg której Bóg jest tożsamy ze światem, rozumianym jako jedna całość bytowa (monizm).
Tylor
[tạılər]
Sir Edward Burnett Wymowa, ur. 2 X 1832, Londyn, zm. 2 I 1917, Wellington (hrab. Somerset),
bryt. antropolog społ., jeden z pionierów tej dycypliny;

Słownik języka polskiego PWN

ewolucjonizm
1. «nauka o ewolucyjnym rozwoju świata organicznego»
2. «kierunek w filozofii i naukach społecznych wyjaśniający formy istnienia i strukturę rzeczywistości jako rezultat działania praw ewolucji»
3. «kierunek w socjologii XIX w. głoszący stopniową zmienność życia społecznego od form niższych do wyższych»

• ewolucjonistyczny • ewolucjonista
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia