autorytarna

Encyklopedia PWN

psychol. zespół łącznie występujących dyspozycji psychicznych i cech zachowania społecznego, którego składnikami są: bezkrytyczne posłuszeństwo wobec autorytetów, zwłaszcza opartych na sile i przemocy, ich idealizowanie, niechęć do poznania psychiki własnej i in. osób, unikanie zróżnicowanego obrazu świata, preferowanie zapożyczonych, prostych i sztywnych interpretacji rzeczywistości, w tym stereotypów i przesądów.
korporacjonizm
[łac.],
doktryna społeczno-ekonomiczna i teoria polityczna sięgające swymi korzeniami do średniowiecza oraz korporacji zawodowych i handlowych w miastach (np. cechy, gildie).
paternalizm
[łac. pater ‘ojciec’]:
celowa działalność na dużą skalę większej lub mniejszej części członków społeczeństwa, nie mieszcząca się, przynajmniej początkowo, w istniejących ramach instytucjonalnych.
Adorno Theodor W. Wymowa, właśc. Theodor Ludwig Wiesengrund, ur. 11 IX 1903, Frankfurt n. Menem, zm. 6 VIII 1969, Visp (Szwajcaria),
niemiecki filozof, socjolog, muzykolog.
Fromm Erich Wymowa, ur. 23 III 1900, Frankfurt n. Menem, zm. 18 III 1980, m. Meksyk,
psycholog i filozof, współtwórca psychoanalizy społecznej.
ekon. grupa krajów rozwijających się w Azji i Ameryce Łacińskiej, które w okresie powojennym, zwłaszcza poczynając od lat 60. XX w., weszły w fazę szybkiego rozwoju gospodarczego;
syntetyczne określenie nurtów pedag. w XX w., które łączy sprzeciw wobec autorytarnych tendencji w wychowaniu, oświacie i życiu społecznym;
propaganda
[łac.],
celowe oddziaływanie na zbiorowości i jednostki zmierzające do pozyskania zwolenników i sojuszników, wpojenia pożądanych przekonań i wywołania określonych dążeń i zachowań.
Socjalistyczna Partia Odrodzenia Arabskiego, arab. Hizb al-Bas al-Arabi al-Isztiraki, Hizb al-Ba‘t al-‘Arabi al-Ištirākī, Al-Bas, Baas,
arabska partia polit., oficjalnie utworzona 1953 z połączenia Partii Odrodzenia Arab., zał. 1943 w Damaszku przez M. Aflaka i Salaha ad-Din al-Bitara, oraz syr. Arabskiej Partii Socjalist., zał. przez Akrama al-Hawraniego;
totalitaryzm
[łac.],
system rządów (oraz wspierająca go ideologia) charakterystyczny dla XX-wiecznych państw, w których ambicje modernizacyjne i mocarstwowe szły w parze z rozczarowaniem do demokracji, jej kryzysem lub niedostatkiem;
w szerokim znaczeniu — stosunek społeczny między 2 jednostkami lub 2 grupami społecznymi, polegający na tym, że jedna ze stron może w sposób trwały i uprawniony zmuszać stronę drugą do określonego postępowania i ma środki zapewniające kontrolę tego postępowania;
abertura
[portug., ‘otwarcie’],
proces stopniowej i kontrolowanej przez władze demokratyzacji życia polit. w Brazylii 1974–85;
Adıvar Adnan Abdülhak, ur. 1881, zm. 1955,
mąż Halide Edip, turecki historyk i polityk;
Ahmad Ibn Jahja, Aḥmad Ibn Yaḥyā, ur. 1895, Taizz, zm. 18 IX 1962, Sana,
władca Jemenu od 1948;
Arías Madrid
[arịjas m.]
Arnulfo, ur. 15 VIII 1901, Penonomé (ob. część m. Panama), zm. 10 VIII 1988, Miami (USA),
polityk panamski;
Atatürk Mustafa Kemal Wymowa, do 1934 Mustafa Kemal Paşa, ur. 12 III 1881, Saloniki, zm. 10 XI 1938, Ankara,
turecki generał i mąż stanu.
określenie austr. prawicowego ruchu autorytarnego w latach 20. i 30. XX w.;

Słownik języka polskiego PWN

osobowość autorytarna «osobowość człowieka silnie identyfikującego się z własną grupą i przyjmującego postawy nietolerancji, pogardy i agresji wobec innych grup»
autorytarny
1. «oparty na bezwzględnym posłuszeństwie wobec władzy»
2. «narzucający swoją wolę, opinię, wymuszający posłuszeństwo»

• autorytarnie
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia