a.a.

Encyklopedia PWN

agencja, założona 1989 w Warszawie;
Alabjew Aleksandr A., ur. 15 VIII 1787, Tobolsk (zach. Syberia), zm. 6 III 1851, Moskwa,
kompozytor rosyjski;
Alechin, Alochin, Aleksandr A., ur. 1 XI 1892, zm. 24 III 1946, Estoril (Portugalia),
szachista ros.; 1921 wyemigrował do Francji;
Alvarez
[älwạ:rez]
A., właśc. Alfred Alvarez, ur. 5 VIII 1929, Londyn, zm. 23 IX 2019,
angielski krytyk literacki, pisarz i eseista;
Ałdanow Mark A., właśc. M.A. Landau, ur. 7 XI 1886, Kijów, zm. 25 II 1957, Nicea,
ros. prozaik i publicysta.
Amalrik Andriej A., ur. 12 V 1938, Moskwa, zm. 11 XI 1980, Guadalajara (Hiszpania),
ros. prozaik, dramatopisarz i historyk;
among the blind a one-eyed man is king
[əmạŋ ŧə blaınd ə uạnaıd män ız kıŋ; ang.],
pomiędzy ślepcami jednooki jest królem.
Antonow-Owsiejenko Władimir A., ur. 21 III 1883, Czernihów, zm. 1939,
sowiecki działacz komunistyczny;
Antonowicz Maksim A., ur. 1835, zm. 1918,
ros. filozof materialista i krytyk lit.;
Arakczejew Aleksiej A., hrabia (od 1799), ur. 4 X 1769, zm. 3 V 1834, Gruzino,
ros. generał i polityk;
Arcymowicz Lew A., ur. 25 II 1909, Moskwa, zm. 1 III 1973,
fizyk rosyjski;
argumentum a contrario
[łac., ‘argument z przeciwieństwa’],
prawo w prawie wnioskowanie oparte na zasadzie, że jeśli norma prawna wiąże konsekwencje tylko z faktami w niej wymienionymi, to konsekwencje te nie wiążą się z innymi faktami.
argumentum a maiori ad minus
[łac., ‘argument(acja) od czegoś większego do czegoś mniejszego’],
prawo argumentum a fortiori.
Awerbach Ilja A., ur. 28 VII 1934, Leningrad (ob. Petersburg), zm. 11 I 1986, Moskwa,
rosyjski reżyser filmowy;
Azolski Anatolij A., ur. 27 VII 1930, Wiaźma, zm. 26 III 2008, Moskwa,
pisarz ros., z zawodu oficer marynarki wojennej;
Baboczkin Boris A., ur. 18 I 1904, Saratów, zm. 17 VII 1975, Moskwa,
ros. aktor, reżyser filmowy i teatralny;
Bajew Aleksandr A., ur. 4 I 1904, Czyta, zm. 31 XII 1994, Moskwa,
biochemik rosyjski;
Bakunin Michaił A., ur. 18 V 1814, Priamuchino (gubernia twerska), zm. 1 VII 1876, Berno,
rosyjski teoretyk anarchizmu i działacz rewolucyjny.

Ilustracje, multimedia

Tabele, zestawienia

Słownik języka polskiego PWN

A «symbol jednostki prądu elektrycznego amper»
à «po – używane przy określaniu miary lub ceny, np. 10 sztuk à 5 zł»
a-, an- «pierwszy człon wyrazów złożonych wskazujący na zaprzeczenie lub brak jakiejś cechy»
a I
1. «pierwsza litera alfabetu»
2. «samogłoska ustna»
3. «litera oznaczająca w numeracji porządkowej: pierwszy»
4.  «kilkakrotnie powtórzona głoska, nucona przy usypianiu dziecka»
5. «szósty dźwięk podstawowej skali diatonicznej»
a II
1. «spójnik łączący zdania lub wyrażenia o przeciwstawnej treści, np. On gra, a ona tańczy. Nauka a zabawa.»
2. «spójnik przyłączający zdanie lub wyrażenie uzupełniające wcześniejszą informację, np. Kwitły kwiaty, a nad nimi uwijały się pszczoły.»
3. «spójnik przyłączający zdanie wyrażające konsekwencje tego, o czym była mowa wcześniej, np. Zastąpię cię w pracy, a ty odpoczniesz.»
4. «spójnik przyłączający zdanie lub inne wyrażenie o treści niezgodnej z tym, co można wnioskować na podstawie zdania poprzedzającego, np. Zjadł dużo, a ciągle był głodny.»
5. «spójnik łączący słowa o takiej samej postaci, powtórzone w celu podkreślenia tego, o czym mowa w zdaniu, np. Takie przykłady można mnożyć a mnożyć.»
6. «spójnik łączący powtórzone zaimki wskazujące, użyte w tym celu, by dane wyrażenie nie miało określonego odniesienia, np. Nazywał się tak a tak.»
a III «partykuła nawiązująca do kontekstu lub sytuacji i zarazem wprowadzająca wypowiedzenia o różnych odcieniach intonacyjnych, np. A nie mówiłam? A niech sobie śpiewa.»
a IV «wykrzyknik wyrażający różne stany uczuciowe»
a.C. «ante Christum»
a.c. I, ac, ac. «a conto»
a.c. II «anno currente»
a capite [wym. a kapite] «od nowego wiersza»
a cappella [wym. a kapella] «bez akompaniamentu instrumentów»
a conto [wym. a konto] «zaliczkowo»
a contrario [wym. a kontrario] «przeciwnie»
a cunabulis [wym. a kunabulis] «od dzieciństwa»
A.D., AD «Anno Domini»
à discrétion [wym. a diskresją] «według własnego uznania»
A-dur «gama lub tonacja durowa»
a fronte «ułożony w zwykłym porządku alfabetycznym»
à la [wym. a la] «wykonany tak, by przypominał kogoś lub coś, np. cielęcina à la flaczki»
à la carte [wym. a la kart] «potrawy z jadłospisu, do wyboru»
a linea «od nowego wiersza»
a-moll «gama lub tonacja molowa»
a posteriori
1. «na podstawie faktów»
2. «w średniowieczu: formuła oznaczająca wnioskowanie ze skutków o przyczynach; w filozofii nowożytnej: termin określający poznanie na podstawie uprzedniego doświadczenia»
a priori
1. «bez zapoznania się z faktami»
2. «w średniowieczu: formuła oznaczająca wnioskowanie z przyczyn o skutkach; w filozofii nowożytnej: termin określający poznanie niezależne od doświadczenia»
à propos [wym. a propo] «wyrażenie wprowadzające temat wypowiedzi»
à rebours [wym. a rebur] «na odwrót»
a tergo «ułożony w odwróconym porządku alfabetycznym»
a vista, awista «bez przygotowania, od razu»
bric-à-brac [wym. brikabrak] «zbiór przedmiotów o charakterze antykwarycznym»
fil-à-fil [wym. filafil] «wełniana tkanina ubraniowa z przędzy czesankowej»
ménage à trois [wym. menaż a trua] «trójkąt małżeński»
pièce à thèse [wym. pjesates] «dramat mieszczański o charakterze dydaktyczno-publicystycznym, popularny w drugiej połowie XIX w.»
pied-à-terre [wym. pjedater] «mieszkanie, z którego korzysta się od czasu do czasu»
poco a poco [wym. poko a poko] muz. «z wolna, stopniowo»
roman à clef [wym. romãnakle] zob. powieść z kluczem.
roman à thèse [wym. romãnatez] zob. powieść z tezą.
terminus a quo [wym. terminus a kwo] «moment przyjęty za początek czegoś»
tête-à-tête I [wym. tetatet] «sam na sam, zwłaszcza z osobą przeciwnej płci»
tête-à-tête II [wym. tetatet] «spotkanie sam na sam dwóch osób, zwłaszcza przeciwnej płci»
tout à fait [wym. tut a fe] «całkiem, w zupełności»
vis-à-vis I [wym. wizawi] «naprzeciwko»
vis-à-vis II [wym. wizawi] «osoba znajdująca się lub mieszkająca naprzeciwko»
witamina A «witamina odgrywająca podstawową rolę w procesie widzenia»
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia