• Patroni roku 2022
    Maria Grzegorzewska, Maria Konopnicka, Ignacy Łukasiewicz, Józef Mackiewicz, Wanda Rutkiewicz, Józef Wybicki oraz Romantyzm Polski to patroni roku 2022. Sejm Rzeczypospolitej Polskiej zdecydował o uhonorowaniu wybitnych postaci oraz epoki, która określiła naszą narodową tożsamość.
  • Warto wiedzieć
    Powieść M. Konopnickiej, wydana w Warszawie 1896. Baśń napisana prozą poetycką z fragmentami wierszowanymi, osnuta na wątkach ludowych (motyw sieroty — zaczerpnięty z pieśni pasterskich, motyw krasnoludków — z bajek magicznych). Fabuła powieści, w warstwie ideologicznej ujęta w kształt mitu narodowego, zamyka się w cyklu rocznej wegetacji przyrody. Gromada krasnoludków z królem Błystkiem na czele opuszcza wiosną podziemną siedzibę i przenosi się do chaty ubogiego chłopa Skrobka, by tam uczestniczyć w życiu ludzi, pomóc Skrobkowi wydobyć się z nędzy, a gęsiarce, sierotce Marysi, odzyskać utracone gęsi, znaleźć dom i nową rodzinę w chacie Skrobka, po czym po wielu przygodach wraca jesienią pod ziemię. Pozytywistycznie pojęty kult pracy łączy się z młodopolską symboliką ziemi i chłopa. Gestom i zachowaniu chłopa i krasnoludków poetka nadaje sens rytuału i obrzędu. W warstwie bajki zwierzęcej (historia lisa i gąsek), lirycznej piosenki oraz w partiach humorystycznych, parodystycznych i satyrycznych — jest to bajka dla dzieci. Natomiast w niejednorodnym stylu (rzeczowo-opisowym i metaforyczno-poetyckim, często archaizowanym), w mieszaniu planów zdarzeń, rozgrywających się bądź w wiejskim pejzażu, bądź w kraju bajki — utwór Konopnickiej antycypuje poetykę młodopolskiej powieści polifonicznej. Adaptacja filmowa pt. Marysia i krasnoludki w reżyserii J. Szeskiego 1961.
  • ...u źródła
     
    Jeszcze Polska nie umarła,
    Kiedy my żyjemy.
    Co nam obca moc wydarła,
    Szablą odbijemy.
     
    Marsz, marsz Dąbrowski,
    Do Polski z ziemi włoskiej,
    Za twoim przewodem
    Złączem się z narodem.
     
    Jak Czarniecki do Poznania
    Wracał się przez morze,
    Dla ojczyzny ratowania
    Po szwedzkim rozbiorze.
    Marsz, marsz...
     
    Przejdziem Wisłę, przejdziem Wartę,
    Będziem Polakami.
    Dał nam przykład Bonaparte,
    Jak zwyciężać mamy.
    Marsz, marsz...
     
    Niemiec, Moskal nie osiędzie,
    Gdy jąwszy pałasza,
    Hasłem wszystkich zgoda będzie
    I ojczyzna nasza.
    Marsz, marsz...
     
    Już tam ociec do swej Basi
    Mówi zapłakanej:
    „Słuchaj jeno, pono nasi
    Biją w tarabany.”
    Marsz, marsz...
     
    Na to wszystkich jedne głosy:
    „Dosyć tej niewoli!
    Mamy racławickie kosy,
    Kościuszkę Bóg pozwoli.”
    Marsz, marsz...
     
    J. Wybicki Pieśń Legionów Polskich w Włoszech, cyt. za Świat poprawiać — zuchwałe rzemiosło. Antologia poezji polskiego oświecenia, oprac. T. Kostkiewiczowa i Z. Goliński, Kraków 2004
Hasło dnia: Ujejski Kornel

Rekordziści

Najdłuższa jaskinia na Ziemi
Jaskinia Mamucia — 571,3 km.

Cytat dnia

„Mężczyzna nie powinien ukrywać swego rozumu aż tak, żeby wydawał się głupcem.
Kobieta nie powinna ukrywać swej piękności do tego stopnia, aby utracić ludzki wygląd.”
Negri Pola, Życie i marzenie w kinie, 1926

Imieniny

Sie 16

Abrahama, Joachima, Joachimy, Roberta, Rocha, Stefana

Dzień w historii

Sie 16

zdarzyło się
1946
Dzień Akcji Bezpośredniej ogłoszony w Kalkucie przez Ligę Muzułmańską; początek krwawego konfliktu hindusko-muzułmańskiego; w walkach między obu społecznościami, zostało zamordowanych ok. 4 tys. osób.
1914
utworzenie w Krakowie, z inicjatywy polityków o orientacji proaustriackiej, Naczelnego Komitetu Narodowego; zapowiedź utworzenie dwóch polskich legionów (Legiony Polskie w I wojnie światowej).
urodzili się
1815
Jan Bosko, święty, Bosco Giovanni, wł. kapłan, kaznodzieja i apostoł młodzieży, pisarz; założyciel zgromadzenia salezjanów, i salezjanek.
1954
Cameron James, amer. reżyser filmowy.
odeszli
1900
Queirós José Maria Eça de, pisarz portugalski.
1977
Presley Elvis, amer. wokalista i gitarzysta rockandrollowy.
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia