gal
 
Encyklopedia PWN
gal, Ga, gallium,
pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 31;
Symbol: Ga
Nazwa łacińska: Gallium
Liczba atomowa: 31
Pierwiastek promieniotwórczy: nie
Grupa układu okresowego pierwiastków: 13 — borowce
Odkrycie: 1875
względna masa atomowa 69,723(1); należy do grupy borowców; srebrzysty, miękki metal; roztwarza się w kwasach i zasadach; temperatura topnienia 29,78°C, temperatura wrzenia 2403°C, gęstość 5,904 g/cm3; w związkach występuje gł. na III stopniu utlenienia, znane są też związki g. na I stopniu utlenienia (nietrwałe); związki g. wykazują duże podobieństwo do związków glinu, np. tlenek Ga2O3, jak również galaretowaty wodorotlenek Ga(OH)3 mają charakter amfoteryczny (roztwarzają się zarówno w kwasach, jak i zasadach); siarczan Ga2(SO4)3 — tworzy ałuny; gal występuje w przyrodzie w stanie rozproszonym w skaleniach, łyszczykach oraz jako domieszka w boksytach, sfalerycie, wurcycie i germanicie; do niedawna stosowany gł. do napełniania termometrów wysokotemperaturowych, produkcji luster odpornych termicznie, jako nośnik ciepła w reaktorach jądr., promieniotwórczy izotop 72Ga w leczeniu nowotworów; obecnie gal jest jednym z najważniejszych pierwiastków w przemyśle materiałów opto- i mikroelektronicznych — arsenek i fosforek galu są podstawowymi półprzewodnikami, a sam gal jest stosowany jako domieszka półprzewodników. Gal odkrył i wyizolował 1875 P.E. Lecoq de Boisbaudran.
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia