Świętego Tomasza i Książęca, Wyspy. Historia
 
Encyklopedia
Świętego Tomasza i Książęca, Wyspy. Historia.
Bezludne wyspy odkryli 1471 w dzień św. Tomasza żeglarze portugalscy: Pedro de Escobar i João de Santarém; ok. 1483 przybyli tu pierwsi osadnicy z Portugalii. Wkrótce wyspy stały się — do 2. połowy XVI w. — wielkim ośrodkiem plantacji trzciny cukrowej. Do pracy na plantacjach sprowadzano niewolników z zachodniej Afryki. Ważne centrum handlu niewolnikami do XIX w., następnie handlu kakao (od końca XIX w.). Od 1522 kolonia portugalska. Od 1534 miasto São Tomé było siedzibą biskupstwa, obejmującego wyspy oraz portugalską część zachodniego wybrzeża Afryki. Od 1951 wyspy stanowiły prowincję zamorską Portugalii. W 1973 otrzymały wewnętrzną autonomię. Od 1960 istniał ruch niepodległościowy. W XI 1974 nowe władze Portugalii zawarły porozumienie z jego przedstawicielami o przyznaniu 1975 niepodległości.
12 VII 1975 proklamowano niepodległą republikę; prezydentem został M. Pinto da Costa (do 1991), sekretarz generalny marksistowskiej MLSTP, jedynej legalnej partii. W ramach socjalistycznych reform znacjonalizowano plantacje. Autorytarne rządy MLSTP doprowadziły 1985 do załamania gospodarki kraju, co wymusiło zmianę polityki władz: ścisłe dotąd związki z krajami komunistycznymi zastąpiono współpracą gł. Portugalią i Francją, przyjęto rynkowe zasady w gospodarce. Zmiany wewnętrzne i nacisk działającej za granicą opozycji doprowadziły do demokratyzacji. Po referendum 1990 wprowadzono nową konstytucję, gwarantującą system wielopartyjny; MLSTP odeszła od ideologii marksistowskiej i przyjęła nazwę MLSTP–PSD. W 1991 wolne wybory prezydenckie wygrał kandydat niezależny — M. Trovoada (reelekcja 1996), a wybory parlamentarne — PCD–GR, MLSTP–PSD zajęła 2. miejsce. W rezultacie przedterminowych wyborów 1994 (zbojkotowanych przez PCD–GR), MLSTP–PSD powróciła do władzy — odtąd zwyciężała w kolejnych wyborach parlamentarnych. W 2002 wobec trudnej sytuacji ekonomicznej kraju oraz wzrastającego poparcia dla partii opozycyjnych — utworzyła koalicyjny rząd jedności narodowej. Wybory prezydenckie 2001 wygrał F. de Menezes (z ADI). W 1995 i 2003, w wyniku zamachów stanu, władzę w państwie na krótko przejmowały grupy oficerów, ustępując jednak pod presją międzynarodową; od 2011 ponownie prez. M. Pinto da Costa.
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia