Gajatri
 
Encyklopedia PWN
Gajatri, sanskr. Gāyatrī,
strofa pochodząca z Rygwedy (3.62.10), ułożona w metrum o tej samej nazwie (3 wersy po 8 sylab);
jest to modlitwa do boga Sawitara — uosobienia pobudzającego impulsu światła porannego słońca: „Obyśmy otrzymali ten cudowny blask boga Sawitara! Niechaj pobudzi nasze myśli!” (sanskr. tát savitúr vareṇyam / bhárgo devásya dhīmahi / dhíyo yó naḥ praćódajāt!); w trakcie ceremonii inicjacji (upanajana) mistrz szepcze ją po raz pierwszy uczniowi do ucha wraz z jego tajemnym, prawdziwym imieniem; każdy bramin winien wyrecytować G. przed wschodem słońca, na jednym wydechu, stojąc ze złożonymi dłońmi, zwrócony na wschód; recytację G. poprzedza się wymówieniem świętej sylaby OM i tzw. 3 okrzyków: bhur [‘ziemia’], bhuwas [‘przestwór’], swar [‘niebo’]; w ten sposób bramin bierze udział w dokonującej się każdego ranka kreacji świata, wyrażając w mowie nocny stan przedkreacyjnego współistnienia wszystkich przeciwieństw kosmosu oraz ich poranne rozdzielenie na 3 części.
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia