jest

Encyklopedia

Nietzsche
[nị:czə]
Friedrich Wilhelm Wymowa, ur. 15 X 1844, Röcken k. Lützen, zm. 25 VIII 1900, Weimar,
filozof niemiecki.
wieloznaczny termin odnoszący się do: 1) struktury organizacyjnej społeczeństwa, porządkującej za pomocą aparatu administracyjnego działania jednostek i grup na podstawie norm przez siebie ustalanych; 2) organizacji grupy społecznej zajmującej pewne terytorium z władzą suwerenną na czele, związku politycznego, w którym władza prawomocna korzysta ze „środków panowania nad ludźmi” (M. Weber), lub „korporacji terytorialnej wyposażonej w bezpośrednią, samorodną władzę zwierzchniczą” oraz osobowość prawną (G. Jellinek). W obu ujęciach, podobnie jak w tym, w którym eksponuje się „gwarancyjny” charakter państwa, jako 3) struktury powołanej do ochrony uprawnień jednostek, odróżnia się państwo od społeczeństwa; inne znaczenie mają określenia państwa jako 4) „aktualizacji idei etycznej” (G.W.F. Hegel) lub 5) porządku prawnego, będącego strukturą normatywną, której organami są zarówno instytucje władcze, jak i obywatele (H. Kelsen).
Pascal
[paskạl]
Blaise Wymowa, ur. 19 VI 1623, Clermont, zm. 19 VIII 1662, Port-Royal,
francuski filozof, matematyk, fizyk i pisarz.
kategoria ekonomiczno-prawna, oznaczająca w sensie prawnym wszystkie należności za pracę, które przysługują pracownikowi zatrudnionemu na podstawie stosunku pracy; nie są płacą dochody z pracy uzyskiwane na podstawie innych umów.
ekon. jedna z danin publicznych charakteryzująca się zespołem cech, które wyróżniają się spośród pozostałych danin.
pojęcie należące współcześnie do języka potocznego, występujące także w dyskursie publicznym oraz w naukach społecznych; w rozumieniu potocznym polityka oznacza: umiejętność sprawowania władzy publicznej; działania rządu; zdolność mobilizowania członków zbiorowości do wspólnego wysiłku na rzecz celów społecznych i zyskiwania ich posłuchu dla decyzji władzy; umiejętność skutecznej realizacji wyznaczonych celów społecznych w podzielonym, zróżnicowanym społeczeństwie.
ekon. oddziaływanie państwa na przebieg procesów gospodarczych w skali całej gospodarki narodowej.
nie ma jednej, powszechnie przyjętej definicji prawa, ponieważ zgoda na znaczenie tego terminu jest uzależniona od akceptowanego stanowiska filozoficznego.
psychologia
[gr. psychḗ ‘dusza’, lógos ‘słowo’, ‘nauka’],
współcześnie, w najszerszym rozumieniu — nauka zajmująca się ludzkimi czynnościami lub zachowaniami, które składają się zarówno z subiektywnych procesów umysłowych, jak i z zewnętrznych, obiektywnych i fizycznych reakcji;
ekon. ustalona przez rząd (lub inne właściwe organy władzy) cena, której nie może przekroczyć cena sprzedaży danego dobra;
dział telekomunikacji związany z przesyłaniem wiadomości na odległość przy użyciu fal elektromagnetycznych, gł. fal radiowych;
naturalna, ciekła mieszanina węglowodorów parafinowych (alkany), naftenowych (cykloalkany) i aromatycznych (związki aromatyczne).
ogół sądów jako odrębnych organów państwowych, sprawujących wymiar sprawiedliwości na podstawie przepisów tzw. prawa sądowego (prawo cywilne, karne, procesowe, o ustroju sądów);
maszyna elektryczna przetwarzająca energię elektr. w energię mech. ruchu obrotowego (s.e. wirujący) lub, rzadziej, postępowego (silnik liniowy);
silnik, w którym siła napędowa powstaje dzięki sile reakcji wytwarzanej przez wypływający z silnika czynnik roboczy (np. gorące spaliny, strumień jonów, plazmy);
socjologia
[łac.-gr.],
w pierwotnym i najszerszym znaczeniu nauka o społeczeństwie.

Tabele, zestawienia

Słownik języka polskiego

były II pot. «były mąż lub narzeczony»
• była
jestem «zwrot stanowiący potwierdzenie obecności na sali, w klasie itp.»
bądź I «spójnik wyrażający możliwą wymienność części zdań lub zdań równorzędnych»
bądź II «partykuła występująca po zaimkach pytajnych, nadająca im znaczenie nieokreśloności, wyrażająca obojętność wyboru, np. Możesz to zrobić kiedy bądź.»
być I
1. «istnieć, żyć»
2. «być obecnym, znajdować się gdzieś»
3. «trwać przez pewien czas, zdarzać się, odbywać się»
4. «brać w czymś udział, np. Ojciec był w powstaniu.»
5. «uczęszczać gdzieś, korzystać z czegoś, np. Dwa lata był w technikum.»
6. «mieć jakieś wydarzenia za sobą, spodziewać się ich lub być w trakcie jakichś wydarzeń, np. Gdy przyszli goście, byliśmy już po obiedzie.»
7. «sięgać, dostawać do jakiejś wysokości, np. Woda była do kostek.»
8. «znajdować się w jakimś stanie, ulegać czemuś, np. Był pod wpływem alkoholu.»
być II
1. «czasownik służący do tworzenia złożonych form czasowników: czasu przyszłego złożonego, strony biernej wszystkich czasów, dawniej też trybu warunkowego w czasie przeszłym i czasu zaprzeszłego, np. Będę pamiętał. Był ceniony przez wszystkich.»
2. «łącznik w orzeczeniu złożonym, np. Był wysokiego wzrostu.»
3. «w zwrotach nieosobowych, np. Trzeba było to zrobić.»
były I
1. «taki, który przestał pełnić jakąś funkcję»
2. «o państwie: taki, który przestał istnieć lub istnieje w innych granicach»
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia