Oświęcim
 
Encyklopedia PWN
Oświęcim,
m. powiatowe w województwie małopolskim, w Kotlinie Oświęcimskiej, przy ujściu Soły do Wisły.
Ludność miasta: ogółem — 39,7 tys. mieszkańców (2013)
Gęstość zaludnienia: 1 322,1 os/km2 (2013)
Powierzchnia: 30 km2
Współrzędne geograficzne: długość geograficzna: 19°14′E, szerokość geograficzna: 50°02′N
Prawa miejskie: nadanie praw — przed 1272 (1254?)
Oficjalne strony WWW: www.um.oswiecim.pl
Rozwinięty przemysł chem. (Fabryka Chem. „Dwory” SA, zakład produkcji gazów ciekłych Praxair Sp. z o.o., fabryka płyt, kształtek i profili ze styropianu Austrotherm Sp. z o.o.), elektromaszynowy, ponadto przemysł materiałów budowlanych, duża wytwórnia akcesoriów i artykułów pamiątkarskich; węzeł kol. i drogowy; ośr. szkolnictwa średniego i policealnego; ośr. ruchu turyst. związanego z Państw. Muzeum O.-Brzezinka; turyst. baza noclegowa; hala lodowa, kryty basen olimpijski. W pobliżu O. liczne stawy rybne.
Historia. W XII w. gród kasztelański w Małopolsce na szlaku z Rusi na Morawy i Śląsk, o dużym znaczeniu polit. i gosp., wzmiankowany 1177; od końca XII w. należał do księstwa opolsko-raciborskiego (oddany ok. 1179 przez Kazimierza II Sprawiedliwego), następnie w księstwie cieszyńskim; prawa miejskie przed 1272 (1254?); od ok. 1315 stol. księstwa oświęcimskiego; ważny ośrodek handlu (zwłaszcza solą) Polski z Czechami i Śląskiem; 1772–1918 w zaborze austr.; od 1856 połączenie kol.; na pocz. XX w. rozwój rzemiosła, początki przemysłu chem. i metalowego. W czasie okupacji niem. włączony do Rzeszy; 1940–45 na przedmieściu O. największy hitl. obóz koncentracyjny Auschwitz; 1954 do O. włączono m.in. Dwory, część wsi Brzezinka i Monowice. Miejsce urodzenia 1527 Ł. Górnickiego.
Zabytki. Gotyckie kościoły: parafialny (XIV w., przebudowany przed 1530 i w 2. poł. XVII w.) i podominikański (1. poł. XIV w., przebudowy XIX, XIX/XX w.) z got. kaplicą Św. Jacka (dawny kapitularz klasztorny); ruiny got. zamku książąt oświęcimskich (2. poł. XIII, XIV w., przebudowa pocz. XVI w., 1635, XIX i XX w.).
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia