• Na czasie
    „11 listopada 1918 r. spełnił się sen pokoleń Polaków — Państwo Polskie narodziło się na nowo. Po rozbiorach i 123 latach niewoli, rusyfikacji i germanizacji, po wielkich powstaniach, wolna Polska powróciła na mapę świata” — czytamy w uchwale Sejmu ustanawiającej 2018 r. Rokiem Jubileuszu 100-lecia odzyskania przez Polskę Niepodległości. Czytaj więcej.
  • Historia Polski w źródłach
    Paryż, 13 listopada 1917,
    Komitet Narodowy Polski,
    Panie Ministrze.
    Komitet Narodowy Polski poczytuje za swój obowiązek zakomunikować Waszej Ekscelencji swoje poglądy na pewne środki walki z państwami centralnymi, które, według jego zdania, mogą się przyczynić do większej skuteczności tej walki [...]
    Komitet Narodowy Polski, pozostając w stałym kontakcie z organizacjami politycznymi w Polsce i współdziałając z nimi w ich walce przeciw intrygom Państw Centralnych, ostatnio otrzymał doniesienie jasno wskazujące, że cały kraj oczekuje aktu, którym by Sprzymierzeni zamanifestowali swe niezachwiane postanowienie zapewnienia zjednoczonej Polsce całkowitej niepodległości. [...]
    Zbliżająca się konferencja międzysojusznicza [29 XI–3 XII 1917, Paryż] mająca się zajmować celami tej wojny daje sposobność do zadania nieprzyjacielowi ciężkiego ciosu politycznego, który niewątpliwie wywoła poważne komplikacje wewnętrzne w państwach centralnych i odbije się niemało na ich sile bojowej.
    Pozwalamy sobie przedłożyć Waszej Ekscelencji propozycję, ażeby Wielka Brytania. Francja, Włochy i Stany Zjednoczone Ameryki zawarły umowę, mocą której włączyłyby do celów wojny:
    1) Odbudowanie niepodległego państwa polskiego, obejmującego ziemie polskie, które przed wojną należały do Rosji, Niemiec i Austrii. To państwo polskie ma posiadać polską część Śląska oraz część wybrzeża bałtyckiego z ujściami Wisły i Niemna; ma mieć dostateczny obszar i dość znaczną ludność, ażeby mogło stać się skutecznym czynnikiem równowagi europejskiej.
    2) Wyzwolenie narodowości Austro-Węgier, które pozostają faktycznie pod panowaniem niemieckim i węgierskim, i wcielenie obszarów polskich, włoskich, serbsko-chorwackich i rumuńskich do państw narodowych, do których należą one z tytułu swej narodowości; utworzenie niepodległego państwa czeskiego, obejmującego Czechy, Morawy, czeską część Śląska oraz północną część Węgier, zaludnioną przez Słowaków.
    Powyższa umowa winna być ogłoszona, ażeby wszystkie zainteresowane narodowości mogły się o niej dowiedzieć.
    W razie gdyby poruszone tu kwestie miały być przedmiotem dyskusji na zbliżającej się konferencji Sprzymierzonych i gdyby przedstawiciele mocarstw sprzymierzonych życzyli sobie mieć informacje dodatkowe, Komitet Narodowy Polski będzie rad służyć nimi przez swego delegata. [...]
     
    Roman Dmowski
     
  • To ciekawe
    Dzieliły się na trzy klasy o zróżnicowanym standardzie. Wagony I klasy były całkowicie zabudowane. Miały wygodne miejsca do siedzenia, a do każdego przedziału wchodziło się oddzielnie. Wagony II klasy miały odkryte boki, zaś III nie miały żadnej osłony, podróżowano w nim na stojąco. W roku 1844 Parlament angielski wydał ustawę, która wprowadzała w wagonach klasy III miejsca siedzące. W 1890 wprowadzono przejście z wagonu do wagonu, co umożliwiło powstanie wagonu restauracyjnego. Pod koniec XIX w. w pociągach umieszczono toalety i umywalnie. Początkowo instalowano w wagonach oświetlenie naftowe, od 1880 gazowe, a od 1895 elektryczne.
Hasło dnia: Freud Sigmund

Rekordziści

Najwyższy wodospad w Ameryce Południowej
kaskada Salto Angel — 1054 m.

Cytat dnia

„I być może przyszłe pokolenia będą mi wdzięczne za pokazanie, że starożytni nie wszystko wiedzieli”

Imieniny

Gru 12

Aleksandra, Gościwita, Łazarza

Dzień w historii

Gru 12

zdarzyło się
1970
wystrzelenie Uhuru — pierwszego satelity przeznaczonego specjalnie do wykonania przeglądu nieba w promieniach rentgenowskich; odkrycie na niebie ponad 150 źródeł takiego promieniowania, co zapoczątkowało erę astronomii rentgenowskiej (USA).
1964
objęcie przez Mieczysława Moczara stanowiska ministra spraw wewnętrznych.
urodzili się
1860
Kasprowicz Jan, poeta, dramatopisarz, tłumacz, krytyk lit. i teatralny.
1846
Kronenberg Stanisław Leopold, bankier, działacz gospodarczy.
odeszli
1586
Stefan Batory, książę siedmiogrodzki od 1571, król pol. od 1576.
1889
Browning Robert, poeta angielski.
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia