pietraszewcy
 
Encyklopedia PWN
pietraszewcy,
członkowie kółek młodzieży istniejących w Petersburgu 1844–49, skupieni wokół M. Pietraszewskiego;
zwolennicy idei republikańskiej i teorii socjalizmu utopijnego; studiowali dzieła fr. socjalistów utopijnych, filozofię niem., zgromadzili największą w Rosji bibliotekę dzieł socjalist., wydali słownik wyrazów obcych (Karmannyj słowar´ inostrannych słow... 1845–46), w którym znaczenie poszczególnych słów (np. rewolucja, demokracja) interpretowali w duchu rewolucyjnym; rozpowszechniali odezwy do chłopów i żołnierzy. Pietraszewcy uważali, że zbudować nowe społeczeństwo można przez organizację wytwórczości na zasadach stowarzyszeń. Po 1848 podjęli próbę utworzenia ogólnoros. tajnej organizacji, lecz aresztowania 1849 pokrzyżowały te zamiary; 60 osób uległo różnego rodzaju represjom, z tego 21 skazano na karę śmierci, zamienioną na placu straceń na długoletnią katorgę. Udział w kółkach pietraszewców pisarzy, m.in. F. Dostojewskiego, M. Sałtykowa-Szczedrina, wywarł wpływ na ich twórczość.
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia