Deesis
 
Encyklopedia PWN
Deesis, Deisis
[gr. déēsis ‘prośba’, ‘modlitwa wstawiennicza’],
ikon. scena przedstawiająca Chrystusa Władcę i Sędziego
(Pantokratora) pomiędzy Matką Bożą po jego prawej stronie a św. Janem Chrzcicielem po lewej, w pozach modlitewnych, wyrażająca ideę ich wstawiennictwa za ludzkością; wyobrażenie to, wykształcone w Bizancjum, zapewne na przeł. IV i V w., występowało w dekoracji apsyd świątyń obrządku wschodniego; w sztuce Zachodu pojawiło się w XIII w. w scenie Sądu Ostatecznego; trzyosobowa grupa Deesis, poszerzona o postacie archaniołów Gabriela i Michała, apostołów Piotra i Pawła, męczenników i świętych tworzy tzw. Wielką Deesis; jest ona umieszczana w centrum ikonostasu.
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia