Żytomierz
 
Encyklopedia PWN
Żytomierz, Żytomyr, Zhytomyr,
m. obwodowe na Ukrainie, nad rz. Teterew i jego dopływem Kamionką (dorzecze Dniepru).
Gród zał. w 2. poł. IX w., należał do Księstwa Kijowskiego; jedno z największych miast Rusi; 1320 włączony do W. Księstwa Litew., od 1569 w Koronie; prawa miejskie przed 1441; stol. powiatu, starostwo grodowe oraz miejsce odbywania sejmików; od 1667 siedziba uszczuplonego woj. kijowskiego, a także sądów grodzkich i ziemskich; od 1793 w zaborze ros.; 1804–1917 stol. guberni wołyńskiej, znaczny ośr. handlu, na pocz. XX w. rozwój przemysłu; 1922–91 w Ukr. SRR; 1941–43 pod okupacją niem., silny ruch oporu. Przemysł metal., spoż., drzewny, lekki, fabryka instrumentów muz.; węzeł kol. i drogowy; port lotn.; 2 wyższe szkoły, inst. chmielu; muzea (m.in. krajoznawcze); katedra rzymskokatol. (1737–51); kościół i klasztor Bernardynów (2. poł. XVIII w., przebudowany 1960 na potrzeby muzeum geol.); pałac biskupi (1. poł. XIX w.), ob. siedziba muzeum sztuki.
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia