Dagome iudex
 
Encyklopedia PWN
Dagome iudex,
najstarszy znany dokument polski, wystawiony w języku łacińskim ok. 991 w Polsce, Niemczech lub Rzymie, zachowany w streszczeniu sporządzonym ok. 1087 w Rzymie.
Dotyczył oddania pod zwierzchnictwo i opiekę papieża przez „sędziego Dagome” („Dagome iudex” — stąd zwyczajowa nazwa aktu) „państwa Gniezno (Schinesghe)” wraz z „przynależnościami”, sięgającymi Bałtyku, Prus, Rusi, Krakowa, rzeki Odry, Moraw, Milska i znów Odry. Wystawcą musiał być Mieszko I (istnieje wiele prób wyjaśnienia, dlaczego nazwano go tu Dagome, może to błąd kopisty), a chodziło prawdopodobnie o zapewnienie opieki papieskiej nad synami Mieszka z drugą żoną Odą (zostali oni wymienieni wraz z matką jako współwystawcy), zagrożonymi przez najstarszego syna, Bolesława I Chrobrego (pominiętego w akcie); inne próby interpretacji tej darowizny wiązały się z polityką kościelno-organizacyjną Mieszka I, z rozwojem stosunków polsko-niemieckich, z zabezpieczeniem nowych nabytków terytorialnych Polski (Pomorza lub Śląska i Małopolski), z planami uzyskania korony przez Bolesława Chrobrego. Przypuszczalnie z tytułu tego nadania Polska płaciła potem papiestwu świętopietrze.
Ilustracje
Dagome iudex, streszczenie z XI w. fot. Archiwum Ilustracji WN PWN SA © Wydawnictwo Naukowe PWN
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia