Heglowski

Encyklopedia PWN

lewica heglowska, młodohegliści,
nurt szkoły heglowskiej, dążący do przekształcenia filozofii w krytkę, której celem była przemiana świata (A. Ruge, M. Stirner) oraz w krytykę religii (D.F. Strauss, B. Bauer, L. Feuerbach); do lewicy heglowskiej nawiązywali: K. Marks i F. Engels.
nurt heglizmu, zw. także szkołą staroheglowską, interpretujący filozofię religii G.W.F. Hegla w duchu ortodoksyjnego chrześcijaństwa
w węższym znaczeniu — system filozoficzny G.W.F. Hegla; w szerszym znaczeniu — poglądy, szkoły i kierunki filozoficzne nawiązujące do filozofii Hegla, rozwijające ją i stosujące praktycznie.
Bauer Bruno, ur. 6 IX 1809, Eisenberg, zm. 13 IV 1882, Rixdorf (obecnie część Berlina),
brat Edgara, niem. filozof, teolog i publicysta.
Bauer Edgar, ur. 7 X 1820, Charlottenburg, zm. 18 VIII 1886,
brat Bruna, filozof niemiecki;
Hegel Georg Wilhelm Friedrich, ur. 27 VIII 1770, Stuttgart, zm. 14 XI 1831, Berlin,
filozof niemiecki, jeden z twórców klasycznej idealistycznej filozofii niemieckiej.
Marks Karol, Karl Heinrich Marx Wymowa, ur. 5 V 1818, Trewir, zm. 14 III 1883, Londyn,
niemiecki filozof, działacz polityczny; jeden z najważniejszych teoretyków i ideologów socjalizmu.
Bielinski Wissarion G., ur. 11 VI 1811, Sveaborg (ob. Suomenlinna, Finlandia), zm. 7 VI 1848, Petersburg,
ros. myśliciel i krytyk literacki.
Bosanquet
[bə̣uzənket]
Bernard, ur. 14 VI 1848, Alnwick, zm. 8 II 1923, Londyn,
filozof ang.;
dialektyka
[gr. dialektikḗ (téchnē) ‘dialektyczna (sztuka)’ < diá ‘roz’, ‘przez’, ‘poprzez’, lego ‘mówię’, ‘łączę’, ‘zbieram’],
w filozofii pojęcie podlegajace wielowiekowej ewolucji, używane w kilku różnych znaczeniach.
Feuerbach
[fọiərbach]
Ludwig Andreas Wymowa, ur. 28 VII 1804, Landshut, zm. 13 VIII 1872, Rechenberg k. Norymbergi,
syn Paula Johanna Anselma,
Fichte
[fı̣śtə]
Johann Gottlieb Wymowa, ur. 19 V 1762, Ramramenau (Saksonia), zm. 27 I 1814, Berlin,
filozof niemiecki, jeden z głównych przedstawicieli klasycznej filozofii niemieckiej.
Fukuyama
[fukujama]
Francis, ur. 27 X 1952, Chicago,
amerykański filozof, politolog, sowietolog;
Gentile
[dżentịle]
Giovanni, ur. 30 V 1875, Castelvetrano (Sycylia), zm. 15 IV 1944, Florencja,
wł. filozof i pedagog;
Hobhouse
[họbhaus]
Leonard Trelawney, ur. 8 IX 1864, Saint Ives (Anglia), zm. 21 VI 1929, Alençon (Francja),
bryt. socjolog, filozof;
termin wprowadzony przez (wywodzącego się z jej tradycji) F. Engelsa na określenie okresu w rozwoju filozofii od I. Kanta przez J.G. Fichtego, F.W. Schellinga do G.W.F. Hegla oraz szkoły heglowskiej;
Lukács
[lụka:cz]
György Wymowa, ur. 13 IV 1885, Budapeszt, zm. 4 VI 1971, tamże,
węgierski filozof, teoretyk i historyk literatury, estetyk.
materializm
[fr. matérialisme < łac. materialis ‘dotyczący materii’],
stanowisko filozoficzne będące odmianą monizmu ontologicznego, głoszące, że jedynie istniejącym, samoistnym bytem jest materia jako cielesne, przyrodnicze, czasoprzestrzenne, niezniszczalne tworzywo świata, do którego sprowadzają się lub którego są modyfikacjami, pochodnymi i od którego są zależne wszelkie przejawy rzeczywistości.
Michelet
[miszḷ:]
Karl Ludwig, ur. 1801, zm. 1893,
filozof niemiecki;
Miłosz Czesław, ur. 30 VI 1911, Szetejnie (Litwa), zm. 14 VIII 2004, Kraków,
poeta, prozaik, eseista, uznawany za największego polskiego poetę XX w..

Słownik języka polskiego PWN

heglowski «właściwy filozofii Hegla lub na niej oparty»
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia