• Na czasie
    Sejm ustanowił patronów 2019 roku: Gustawa Herlinga-Grudzińskiego, Annę Walentynowicz, Stanisława Moniuszko, a także uhonorował wydarzenia: Unię Lubelską i Powstania Śląskie.
  • Warto wiedzieć więcej
    Nie roszcząc sobie praw do wyższego w muzyce talentu, atoli zachęcony łaskawym, a może zbyt pobłażliwym przyjęciem, jakie moje pierwsze ogłoszone próbki muzyczne dla siebie zjednać potrafiły, ośmieliłem się, ile mi jakkolwiek mój talent pozwala, do pomnożenia repertorium śpiewów krajowych.
    Śpiewnik mój zawierać będzie zbiór śpiewów na jeden głos z towarzyszeniem fortepiano. Wiersze — starałem się wybierać z najlepszych naszych poetów, mianowicie: Piosnki sielskie, tudzież Piosnki wieśniacze znad Niemna w nim umieściłem, będąc tego przekonania, że te utwory poetyczne najwięcej na sobie charakteru i barwy krajowej okazywały. Nadto poważyłem się jeszcze doświadczyć zupełnie nowej u nas formy śpiewu, który w opowiadaniu naiwnym o Dziadku i babie w rodzaju pieśni gminnych usiłowałem objawić. Z tych zatem względów śpiewnik mój może obudzić na swą stronę jakiś interes. Bo jeżeli piękne poezje, połączone z piękną muzyką, zdolne są otworzyć sobie wstęp do ucha i serca najmniej muzycznego, to nawet słabsza muzyka, która się mniej szczęśliwie uda, przy poezji celującej zyszcze dla siebie pobłażanie; a to, co jest narodowe, krajowe, miejscowe, co jest echem dziecinnych naszych przypomnień, nigdy mieszkańcom ziemi, na której się urodzili i wzrośli, podobać się nie przestanie.
    S. Moniuszko Śpiewnik domowy, pierwodruk „Tygodnik Petersburski ”1842 nr 72, cytat za: S. Moniuszko Listy zebrane, przygotował do druku W. Rudziński przy współpracy M. Stokowskiej, Kraków 1969.
  • To ciekawe
    Ludzie w XVI w. byli przekonani, że ciało wyposażone jest w przepuszczalne powłoki. Woda wszędzie się wciska, powodując zagrożenia (syfilis, ciąża z kąpieli). Łaźnie miejskie zanikały we Francji w ciągu 1. poł. XVI w. Zmieniły się ich funkcje. Kąpiel była zajęciem elitarnym i rzadko stosowanym, a same łaźnie stały się raczej gospodami, miejscem sekretnych schadzek.

Rekordziści

Najgłębsze jezioro w Polsce
Hańcza — 108,5 m.

Cytat dnia

polskie przysłowie, znane już co najmniej w XVII w.; imię Matysek jest zdrobniałą formą Matiasa (Matiasza), wywodzącego się, podobnie jak Maciej (Maciek), od biblijnego imienia Mathia. Oba te imiona (Matias i Maciej) były bardzo popularne wśród ludności wiejskiej, już w XVI w. stały się synonimem chłopa, zwłaszcza prostackiego i gruboskórnego. Jednocześnie imiona te nadawano kotom (na Podhalu konie często są nazywane Kuba, w Rosji koty — Waśka), z czasem, pisane małą literą, stały się ich synonimami. W takim znaczeniu matysek występuje w bajce F. Morawskiego Kot i szczur stary („Przyszła kryska na matyska i oto dynda”) a matias w przysłowiu „Dobra psu mucha, a matiaszowi płotka”. Kryska oznacza oczywiście śmierć (koty uważano za zwierzęta wyjątkowo sprytne, wywijające się z wielu opresji, stąd tragiczny finał jego wyczynów oznacza „doigrał się”, w dawnej Polsce, jeśli kota uznano za domowego szkodnika, bezlitośnie wieszano).

Imieniny

Mar 19

Bogdana, Bohdana, Józefa, Józefy, Józefiny

Dzień w historii

Mar 19

zdarzyło się
1995
podpisanie przez Słowację i Węgry traktatu o przyjaźni i nienaruszalności granic.
1981
pobicie działaczy „Solidarności” w Bydgoszczy przez milicję; żądania Krajowej Komisji Porozumiewawczej Solidarności ukarania winnych i zagrożenie strajkiem ostrzegawczym i powszechnym.
urodzili się
1869
Mehoffer Józef, malarz.
1910
Wyka Kazimierz, historyk literatury, krytyk lit., eseista.
odeszli
1822
Wybicki Józef Rufin, działacz polit., pisarz i publicysta; autor pol. hymnu nar. (Mazurek Dąbrowskiego).
1823
Czartoryski Adam Kazimierz, książę; polityk, pisarz, krytyk lit. i teatralny.
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia