• Na czasie
    Sejm ustanowił patronów 2019 roku: Gustawa Herlinga-Grudzińskiego, Annę Walentynowicz, Stanisława Moniuszko, a także uhonorował wydarzenia: Unię Lubelską i Powstania Śląskie.
  • Warto wiedzieć więcej
    Globalne ocieplenie i związane z nim niekorzystne efekty dla mieszkańców Ziemi są przeważnie, w literaturze geofizycznej, przypisywane niewłaściwej działalności człowieka, a przede wszystkim antropogenicznej części efektu cieplarnianego atmosfery — wzrostowi zawartości dwutlenku węgla, pochodzącego ze spalania węgla i innych paliw. W 1990 na zlecenie Organizacji Narodów Zjednoczonych powstał Międzynarodowy Zespół ds. Zmian Klimatu (IPCC).
    Raport IPCC (1990), prognozujący wzrost temperatury powietrza na Ziemi w roku 2030 o 1,5–4,5°C był zbyt pesymistyczny. Pojawiły się później katastrofalne prognozy o stopieniu w najbliższej przyszłości lodów Antarktydy, Arktyki, a także lodowców wysokogórskich i zatopienie części kontynentów przez wody oceanów.
    Kolejny raport IPCC (1993) jest bardziej optymistyczny; prognozowane są przyrosty antropogeniczne temperatury powietrza o 1–3,5°C w roku 2100, po uwzględnieniu rozpraszania promieniowania słonecznego przez cząstki aerozoli siarczanowych, pochodzących z emisji do atmosfery dwutlenku siarki. Wnioski takie wynikają z modeli ogólnej cyrkulacji atmosferycznej — ze scenariuszy 2×CO2, tj. w przypadku podwojenia przedprzemysłowej koncentracji dwutlenku węgla w atmosferze. Przypisanie jednak postępującego ocieplenia tylko części efektu cieplarnianego, wywołanego działalnością człowieka jest niepewnym, słabo uzasadnionym założeniem. Nie wiadomo bowiem jaka część postępującego ocieplenia przypada na czynniki naturalne, a jaka na antropogeniczne. Mało znane są tendencje zmian naturalnych gazów śladowych — pary wodnej, naturalnego CO2.
    W prognozach pomija się zupełnie naturalne wahania klimatu, obserwowane od wielu tysięcy lat, wywołane eksplozywnymi erupcjami wulkanów i zmianami aktywności Słońca.
    Na podstawie analogicznej cykliczności czynników naturalnych: aktywności Słońca, zawartości w atmosferze pyłów wulkanicznych i temperatury powietrza, można oczekiwać naturalnego ochłodzenia klimatu w XXI w. O nadchodzącym naturalnym ochłodzeniu świadczy wypadkowa nakładających się cykli około 100- i 200-letniego. Ta najdłuższa okresowość klimatu występuje także w ciągach chronologicznych paleotemperatury (stosunku izotopów tlenu 18O/16O).
    Najmroźniejsze zimy ze średnią temperaturą −7°C, wystąpią prawdopodobnie w połowie obecnego stulecia — ok. 2050 roku. Według wypadkowej letnich cykli temperatury powietrza chłodne lata wystąpią w pierwszych dwóch dekadach naszego wieku.
    To naturalne ochłodzenie klimatu w XXI w. złagodzone będzie efektem cieplarnianym atmosfery, wywołanym działalnością człowieka.
    Jerzy Boryczka, Maria Stopa-Boryczka
  • To ciekawe
    Delfin był częstym motywem zdobniczym w starożytnym Rzymie. Uważano, że widok tego zwierzęcia przynosi pomyślność. Być może dla rzymskiej elegantki zobaczyć delfina oznaczało to samo, co dla nas zobaczyć kominiarza — szczęśliwą wróżbę.
Hasło dnia: balon meteorologiczny
Sponsorowane

Rekordziści

Największe wysokogórskie jezioro na Ziemi
Titicaca — 8,3 tys. km2.

Cytat dnia

„Poza społeczeństwem człowiek nie tylko nie byłby wolny, lecz nie zdołałby się nawet przeobrazić w prawdziwego człowieka, (...) istotę czującą, myślącą i mówiącą”
Pisma wybrane

Imieniny

Paź 19

Gabriela, Izaaka, Jana, Pawła, Piotra, Skarbimira

Dzień w historii

Paź 19

zdarzyło się
1933
wystąpienie Niemiec z Ligi Narodów.
1466
podział Prus na Królewskie i Zakonne na mocy pokoju toruńskiego kończącego wojnę polsko-krzyżacką trwającą od 1454.
urodzili się
1829
Jan Kronsztadzki, rosyjski duszpasterz prawosławny i asceta.
1888
Rzecki Stanisław, rzeźbiarz, malarz, grafik, scenograf.
odeszli
1745
Swift Jonathan, pisarz ang., duchowny anglikański, pochodzenia irlandzkiego.
1984
Popiełuszko Jerzy, ksiądz, kaznodzieja, duszpasterz ludzi pracy. W 1972 otrzymał święcenia kapłańskie.
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia