Racławice
 
Encyklopedia
Racławice,
w. gminna w województwie małopolskim, w powiecie miechowskim, we wschodniej części Wyżyny Miechowskiej, nad Racławką (dorzecze Wisły);
lokalny ośrodek usługowy regionu rolniczego i ośrodek krajoznawczy; liceum zawodowe; Polonijne Centrum Kościuszkowskie, Racławickie Towarzystwo Kulturalne; imprezy upamiętniające bitwę racławicką, m.in. ogólnopolskie konkursy twórczości o tematyce kościuszkowskiej, wybór chłopa roku. Późnobarokowo-klasycystyczny kościół parafialny Św.Św. Piotra i Pawła (1778), drewniana dzwonnica (przełom XVIII i XIX w.). W pobliżu R. Kopiec Kościuszki (rezerwat historyczno-krajobrazowy, powierzchnia 18 ha).
Historia. 4 IV 1794 podczas powstania kościuszkowskiego T. Kościuszko na czele regularnego wojska (4100 ludzi, 12 dział) oraz 2 tysiące kosynierów stoczył tu zwycięską bitwę z rosyjskim oddziałem generała A. Tormasowa (ok. 3 tysięcy ludzi, 12 dział); decydującą rolę odegrał atak kosynierów pod wodzą W. Bartosa (W. Głowackiego) na artylerię rosyjską, który pomógł rozstrzygnąć bitwę przed nadciągnięciem głównych sił rosyjskich pod dowództwem generała F. Denisowa; mimo niezrealizowania operacyjnego celu bitwy –– otwarcia drogi do Warszawy –– zwycięstwo pod R., zwłaszcza ważna rola oddziałów chłopskich, odezwały się szerokim echem, przyspieszając wybuch powstania na różnych terenach Polski. Od 1795 w zaborze austriackim, od 1809 w Księstwie Warszawskim, od 1815 w zaborze rosyjskim (Królestwo Polskie); 18 IV 1937 miejsce starcia chłopów z policją w czasie zorganizowanych przez SL (zakazanych przez władze) obchodów rocznicy bitwy pod R., zginęło 3 chłopów, aresztowano ok. 60 osób, a kilkanaście skazano na karę więzienia. W czasie okupacji niemieckiej 1939–45 rejon działalności partyzanckiej AK, BCh, AL-GL.
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia