pierwiastkami przejściowymi

Encyklopedia PWN

pierwiastki przejściowe, metale przejściowe,
pierwiastki chem. (metale), których elektrony walencyjne są opisywane orbitalami typu s i d — tzw. pierwiastki bloku d, lub orbitalami typu s i fpierwiastki bloku f;
sposób klasyfikacji pierwiastków chemicznych w postaci tabeli powstałej w wyniku ułożenia pierwiastków według wzrastającej liczby atomowej oraz według ich właściwości chemicznych;
skały osadowe pochodzenia organicznego, głównie roślinnego, będące stałymi kopalinami palnymi.
faza stała (zwykle dwu- lub trójskładnikowa), składająca się albo wyłącznie z pierwiastków metalicznych, albo z pierwiastków metalicznych i niemetalicznych, mająca właściwości pośrednie między właściwościami roztworu stałego i typowego związku chem. o wiązaniach jonowych lub kowalencyjnych.
pierwiastki chemiczne tworzące 3. grupę układu okresowego pierwiastków chemicznych: skand Sc, itrY, lutet Lu i lorens Lr (dawniej do skandowców zaliczano skand, itr, lantan La i aktyn Ac, często także tzw. pierwiastki f-elektronowe: lantanowce i aktynowce);
połączenia wodoru z innymi pierwiastkami chem., o ogólnym wzorze YnHm (Y — atom dowolnego pierwiastka);
aktynowce
[gr.],
ogólna nazwa promieniotwórczych pierwiastków chemicznych zajmujących w układzie okresowym pierwiastków kolejne miejsca za aktynem w 7. okresie, i tworzących rodzinę analogiczną do lantanowców;
pierwiastki chemiczne (o liczbach atomowych 57–71) należące do 3 grupy układu okresowego pierwiastków, tworzące w 6 okresie dodatkową rodzinę: lantan (La), cer (Ce), prazeodym (Pr), neodym (Nd), promet (Pm), samar (Sm), europ (Eu), gadolin (Gd), terb (Tb), dysproz (Dy), holm (Ho), erb (Er), tul (Tm), iterb (Yb) i lutet (Lu) (dawniej lantan nie był zaliczany do lantanowców);
promieniotwórcze pierwiastki chemiczne o liczbach atomowych (Z) większych od 92, zajmujące w układzie okresowym pierwiastków kolejne miejsca za uranem: neptun (Np), pluton (Pu), ameryk (Am), kiur (Cm), berkel (Bk), kaliforn (Cf), einstein (Es), ferm (Fm), mendelew (Md), nobel (No), lorens (Lr), rutherford (Rf), dubn (Db), seaborg (Sg), bohr (Bh), has (Hs), meitner (Mt), darmsztadt (Ds), roentgen (Rg);
chemia bionieorganiczna, biochemia nieorganiczna,
interdyscyplinarna dziedzina wiedzy (z pogranicza chemii i biologii) badająca pierwiastki chem. (i ich związki, gł. koordynacyjne) występujące w organizmach żywych i istotne dla funkcjonowania tych organizmów, a także syntetyczne modele kompleksów biologicznych.
wanad, V, vanadium,
pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 23;
związki chemiczne wszystkich prócz węgla pierwiastków chemicznych oraz te związki węgla, jak: tlenki węgla, kwas węglowy i jego sole (węglany), węgliki, kwas cyjanowodorowy i jego sole (cyjanki), które nie są węglowodorami lub ich pochodnymi (tradycyjnie zaliczanymi do związków organicznych).
pierwiastki chemiczne stanowiące 6 grupę układu okresowego pierwiastków: chrom (Cr), molibden (Mo) i wolfram (W), seaborg (Sg);
dramat
[gr. dráma ‘działanie’],
jeden z 3 rodzajów literackich;
centralna część kuli ziemskiej, o promieniu ok. 3486 km, masie ok. 185 · 1023 kg (ok. 31,5% całkowitej masy Ziemi) i średniej gęstości ok. 10,6 g/cm3 (Ziemia — Budowa);
Słońce, symbol ,
najbliższa gwiazda, centralne ciało Układu Słonecznego zawierające 99,87% jego całkowitej masy.
pierwiastki chemiczne stanowiące 5. grupę układu okresowego pierwiastków: wanad (V), niob (Nb), tantal (Ta) i sztucznie wytworzony promieniotwórczy dubn (Db);
związki chemiczne węgla z metalami lub niektórymi niemetalami (gł. krzemem i borem);
pierwiastki chemiczne tworzące 8. grupę układu okresowego pierwiastków: żelazo (Fe), ruten (Ru), osm (Os) i promieniotwórczy has (Hs), którego właściwości nie są zbadane;
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia