nowa

Encyklopedia PWN

galeria działająca w Poznaniu 1964–69;
grupa plastyków działająca w Poznaniu od 1970 do końca lat 70.;
Kastylia, Nowa, Castilla la Nueva,
kraina historyczna w środkowej Hiszpanii, na południu Mesety Iberyjskiej;
archeol. rozległy kompleks pradziejowego, starożytnego i średniowiecznego osadnictwa (ok. 100 km2), rozpoznany w czasie wykopalisk w okresie budowy Huty im. Lenina (obecnie Huty im. Sendzimira) i przyległej dzielnicy mieszkaniowej, położony na lewym brzegu Wisły, we wschodniej części Krakowa na gruntach kilkunastu wsi, z których kilka (m.in. Bieńczyce, Krzesławice) już nie istnieje;
Najpierw Nowa Zelandia, New Zealand First (NZF),
nowozelandzka partia centroprawicowa;
Sajat-Nowa, właśc. Harutiun Sajadian, ur. 1712, Tbilisi, zm. 1795, tamże,
ormiański lud. poeta, pieśniarz (aszyk);
gwiazdy zmienne powiększające nagle (w ciągu kilkunastu lub kilkudziesięciu dni) jasność o 7–15 wielkości gwiazdowych, a następnie powracające, w ciągu miesięcy lub lat, do pierwotnej jasności.
miasto w województwie kujawsko-pomor., w powiecie świeckim, na pograniczu Pojezierza Starogardzkiego i Doliny Kwidzyńskiej, u ujścia Mątawy do Wisły.
Nowy Jork, New York Wymowa,
stan w północno-wschodniej części USA, między Wielkimi Jeziorami (Erie i Ontario) a O. Atlantyckim, na północy graniczy z Kanadą;
ruchy społeczne, które pojawiły się na skalę masową w końcu lat 60. XX w., zwłaszcza w wysoko rozwiniętych państwach demokratycznych;
Nowe Horyzonty, inaczej Nowe Pogranicze, ang. New Frontier,
program wyborczy J.F. Kennedy’ego w kampanii prezydenckiej 1960;
ruchy rel. o względnie krótkim czasie istnienia, niskim stopniu instytucjonalizacji, odznaczające się innowacjami w stosunku do tradycyjnych form życia religijnego.
organizacja nauczycieli i pracowników oświat. działająca 1932–39, → Towarzystwo Oświaty Demokratycznej „Nowe Tory”.
miasto w woj. małopol. (powiat proszowicki), nad Wisłą;
w. w woj. zachodniopomor. (pow. gryfiński, gmina Gryfino), nad Regalicą (Odra Wschodnia);
Nowe Delhi
[nju: dẹli],
dzielnica Delhi, w Indiach, → New Delhi.
czasopismo konspiracyjne,
miesięcznik polit., wyd. w Warszawie 1947–89;
Nowe Forum, niem. Neues Forum,
opozycyjny ruch społ. w NRD,

Ilustracje, multimedia

Tabele, zestawienia

Słownik języka polskiego PWN

nowy II «człowiek właśnie przybyły, dopiero co poznany lub początkujący w jakimś zawodzie»
• nowa
gwiazda nowa «gwiazda, której jasność zwiększa się nagle i szybko»
Nowa Fala «nurt w filmie francuskim końca lat 50.»
• nowofalowy
nowa lewica «ideologia i ruch społeczny w drugiej połowie XX w., wyrażające rozczarowanie zarówno kapitalizmem, jak i komunizmem w Europie Wschodniej»
od nowa «jeszcze raz od początku»
nowe «to, co nowe, nowoczesne, postępowe»
kalendarz gregoriański, nowego stylu «kalendarz słoneczny używany obecnie w większości krajów świata»
kłaść się na nowy kurs «zmieniać kierunek poruszania się statku, samolotu»
nowy I
1. «niedawno zrobiony, nabyty lub właśnie powstały, założony»
2. «taki, który zajął miejsce poprzedniego»
3. «o ludziach: spotykany po raz pierwszy, dopiero co poznany lub będący od niedawna w jakimś środowisku»
4. «od niedawna istniejący, właśnie wynaleziony»
5. «następny, dalszy»
6. «zwykle o roślinach lub ich częściach: świeżo wyrosły lub świeżo dojrzały»

• nowiutki, nowiuśki, nowiuchny, nowiuteńki, nowiusieńki
Nowy Rok «dzień świąteczny, rozpoczynający rok kalendarzowy, przypadający w większości krajów 1 stycznia»
Nowy Świat «kontynent półkuli zachodniej – Ameryka Północna i Ameryka Południowa»
Nowy Testament «zbiór ksiąg religijnych powstałych między połową I a połową II w. n.e., stanowiący część Biblii»
• nowotestamentowy, nowotestamentalny
położyć się na nowy kurs «zmienić kierunek poruszania się statku, samolotu»
po nowemu pot. «w nowy sposób»
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia