niebieski

Encyklopedia PWN

zniekształcona przez Arabów nazwa dzieła Klaudiusza Ptolemeusza Megálē sýntaxis [‘wielka księga’], pod którą jest znany ten największy zabytek starogr. wiedzy astr., zawierający wykład teorii geocentrycznej budowy świata;
almukantar, almukantarat
[arab.],
okrąg na sferze niebieskiej przechodzący przez punkty o tej samej wysokości.
wytwarzanie warstwy fosforanów na powierzchni przedmiotów z aluminium, poprzez zanurzanie ich w wodnym roztworze zawierającym tlenek chromu, kwas ortofosforowy i fluorek sodu;
Aloszyn Samuił I., właśc. S.I. Kotlar, ur. 21 VII 1913, Zambrów, zm. 27 II 2008, Moskwa,
dramatopisarz rosyjski;
Amano Hiroshi, ur. 1960, Hamamatsu,
japoński fizyk;
amazonka, Amazona,
rodzaj ptaków należący do plemienia ar, z rodziny papugowatych;
amfibole
[gr. amphíbolos ‘dwuznaczny’, ‘wątpliwy’],
grupa minerałów, krzemiany i glinokrzemiany wstęgowe, gł. żelaza, wapnia, magnezu i sodu, o bardzo zróżnicowanym składzie chemicznym (stąd nazwa);
Amuesha
[amuẹsza],
Amoesha, nazwa własna Yanesha,
Indianie Ameryki Południowej zamieszkujący peruwiańską Amazonię;
amyloza
[gr.],
polisacharyd, jeden z dwóch głównych (oprócz amylopektyny) składników skrobi, stanowiący ok. 20–30% jej masy;
anemia zakaźna kurcząt, choroba niebieskiego skrzydła,
wirusowa choroba kurcząt w wieku 1–5 tygodni;
antracen, C14H10,
związek organiczny, węglowodór aromatyczny, którego cząsteczka jest zbudowana z 3 skondensowanych pierścieni benzenowych: ;
antyapeks
[gr.-łac.],
punkt sfery niebieskiej przeciwległy do apeksu.
apeks
[łac., ‘szczyt’, ‘wierzchołek’],
astr. punkt na sferze niebieskiej, ku któremu jest skierowany wektor średniej prędkości Słońca (wraz z Układem Słonecznym) względem dowolnie wybranej grupy obiektów na niebie;
aphelium
[łac. < gr.],
punkt orbity okołosłonecznej ciała niebieskiego (planety, komety, planetoidy), najbardziej oddalony od Słońca.
apoastron
[gr.],
punkt orbity okołogwiazdowej ciała niebieskiego najbardziej oddalony od obieganej gwiazdy.
apogeum
[łac. < gr. apógeios],
astr. punkt orbity okołoziemskiej ciała niebieskiego (Księżyca, sztucznego satelity) najbardziej oddalony od Ziemi.
zespół symboli i charakterystycznych motywów związany z oddziaływaniem apokaliptyki na piśmiennictwo greckie, syryjskie i hebrajskie (literatura talmudyczna), pisma kumrańskie;
apokaliptyka
[gr. apokálypsis ‘odsłonięcie’, ‘objawienie’],
literatura objawieniowa, nurt piśmiennictwa żydowskiego i wczesnochrześcijańskiego III w. p.n.e.–II w. n.e. przedstawiający idee religijne w formie objawienia od Boga, podyktowanego ludziom lub przekazanego przez obrazy.
Arrhenius
[arẹ:niüs]
Svante August, ur. 19 II 1859, Vik k. Uppsali, zm. 2 X 1927, Sztokholm,
szwedzki fizykochemik i astrofizyk.
aster, Aster,
rodzaj z rodziny astrowatych (złożonych);

Słownik języka polskiego PWN

niebieski
1. «mający barwę pogodnego nieba»
2. «dotyczący nieba jako pozornego sklepienia Ziemi»
3. «dotyczący nieba jako wyobrażanego miejsca pobytu Boga, bogów, aniołów i świętych»

• niebiesko • niebieskość
równik niebieski, astronomiczny «koło wielkie na sferze niebieskiej, będące przecięciem jej przez płaszczyznę prostopadłą do osi świata i przechodzącą przez środek sfery niebieskiej»
równoleżnik niebieski «jedno z umownych kół powstałych przy przecięciu sfery niebieskiej płaszczyzną prostopadłą do osi świata»
bieguny świata, bieguny niebieskie «punkty, w których oś świata przecina sferę niebieską»
chóry anielskie, niebieskie «zastępy aniołów wielbiących Boga śpiewem»
ciało niebieskie «obiekt znajdujący się poza Ziemią w przestrzeni wszechświata»
Królestwo Niebieskie, Boże «w chrześcijaństwie: miejsce, gdzie przebywają Bóg, aniołowie, święci oraz dusze zbawionych»
siła nadprzyrodzona, niebieska, nieziemska «czynnik nadprzyrodzony mający wpływ na losy ludzkie»
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia