czynnym

Encyklopedia PWN

prawo przestępstwo polegające na agresywnym zachowaniu zmierzającym do naruszenia nietykalności cielesnej lub do uszkodzenia ciała osoby podlegającej szczególnej ochronie;
prawo podjęcie starań przez sprawcę czynu zabronionego w celu zapobieżenia ujemnym skutkom własnego zachowania się lub naprawienia wyrządzonej szkody, a także ujawnienia istotnych okoliczności popełnionego czynu albo zaniechanie dalszej działalności kryminalnej.
grupa związków chemicznych, których cząsteczki są zbudowane z 2 elementów o przeciwnym powinowactwie do wody — z części hydrofobowej (o małym powinowactwie do wody) oraz części hydrofilowej (o dużym powinowactwie do wody);
fiz., chem. wielkość charakteryzująca prawdopodobieństwo zajścia określonego procesu, w wyniku którego 2 układy fiz. znajdujące się w stanie początkowym i przejdą wskutek oddziaływania do stanu końcowego f;
ekon. ogół osób w wieku produkcyjnym, wykonujących pracę przynoszącą dochód, czyli wszyscy pracujący zawodowo;
zdolność cząsteczek substancji powierzchniowo czynnych do gromadzenia się na powierzchniach międzyfazowych układu i odmiennego zachowania się tych cząsteczek w stosunku do różnych faz wzajemnie nierozpuszczalnych (np. woda–olej), tworzących ten układ;
zool. cechy i działania służące ochronie przed uszkodzeniami ciała;
stan obiektu umożliwiający zmniejszenie ryzyka lub uniknięcie awarii i wypadków;
kontrola techn. przeprowadzana w czasie trwania operacji technol. i mogąca wpływać na jej wynik;
kryształy skręcające płaszczyznę polaryzacji światła spolaryzowanego liniowo.
zespół mikroorganizmów, które rozkładają organiczne składniki ścieków na proste, nietoksyczne substancje nieorganiczne;
przewodność przewodnika w obwodzie prądu stałego;
wyborcze prawo czynne (prawo wybierania),
prawo do udziału w głosowaniu na kandydatów ubiegających się o mandat w organach przedstawicielskich;
organizacja konspiracyjna o charakterze wojskowym, założona 1908 we Lwowie przez K. Sosnkowskiego i działaczy Organizacji Bojowej PPS; powstała z inicjatywy J. Piłsudskiego, w celu przygotowania kadr kierowniczych dla przyszłego powstania przeciwko Rosji;
urządzenie do rejestracji promieniowania jonizującego przez przetworzenie pierwotnych skutków oddziaływań promieniowania z materią na sygnały obserwowalne.
eutanazja
[gr., ‘dobra śmierć’],
powodowane współczuciem pozbawienie życia nieuleczalnie chorego człowieka na jego żądanie (pojęcie stworzone przez F. Bacona).
fiz. wielkość charakteryzująca układ fizyczny (mechaniczny, elektryczny i in.) pod względem energetycznym;
opór elektryczny, oporność elektryczna,
wielkość charakteryzująca przewodnik (gałąź obwodu elektrycznego).
rodzaj wzmacniacza, w którym zarówno sygnał wejściowy (wzmacniany), jak i sygnał wyjściowy (wzmocniony) są przebiegami elektrycznymi.
banki
[wł. banca ‘stół’, ‘ława’],
ekon. przedsiębiorstwa zajmujące się pośrednictwem finansowym polegającym na gromadzeniu depozytów i udzielaniu kredytów.

Słownik języka polskiego PWN

czynny
1. «wykonujący jakąś czynność»
2. «skłonny do działania, aktywny; też: świadczący o takich cechach»
3. «wypełniony działaniami, wydarzeniami»
4. «funkcjonujący, uruchomiony»

• czynnie
bilans czynny, dodatni «bilans, w którym wpływy są większe niż wydatki»
chemicznie czynny «łatwo reagujący chemicznie»
członek czynny, rzeczywisty, nadzwyczajny, zwyczajny; członek korespondent, członek tytularny «w towarzystwach naukowych: tytuły pracowników naukowych»
czynna znajomość języka «umiejętność posługiwania się językiem obcym w mowie i w piśmie»
czynne prawo wyborcze «prawo do udziału w głosowaniu»
czynny wulkan «wulkan w czasie wybuchu lub wybuchający okresowo»
eutanazja czynna «spowodowanie śmierci osoby cierpiącej, np. przez podanie trucizny»
imiesłów przymiotnikowy czynny «imiesłów odnoszący się do wykonawcy czynności, np. czytający, jadący»
immunizacja czynna «wytworzenie przez ustrój przeciwciał odpornościowych»
kapitał czynny «kapitał będący stale w obrocie»
służba czynna «służba pełniona w danym czasie w siłach zbrojnych danego państwa»
strona czynna (czasownika) «forma czasownika tworzącego orzeczenie w zdaniu, w którym podmiot jest wykonawcą czynności»
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia