chromosomy homologiczne

Encyklopedia PWN

chromosomy zawierające równoważną informację genetyczną;
chromosomy
[gr. chrṓma ‘barwa’, sṓma ‘ciało’],
genet. struktury zawierające materiał genetyczny komórki;
genet. zjawisko występujące w profazie I podziału mejotycznego (mejoza), a polegające na tym, że chromosomy homologiczne w biwalencie (tetradzie) są ze sobą ściśle związane na całej długości, tworząc strukturę zwaną kompleksem synaptonemalnym;
mejoza
[gr. meíōsis ‘zmniejszenie’],
kariokineza redukcyjna,
biol. podział redukcyjny jądra komórkowego, prowadzący do wytworzenia haploidalnych komórek płciowych, czyli gamet, u zwierząt tkankowych (oogeneza, spermatogeneza), zarodników u mszaków i paprotników oraz ich odpowiedników u roślin nasiennych (sporogeneza); u organizmów niższych (np. glonów, pierwotniaków) mejoza nie musi być związana z produkcją gamet bądź zarodników i zachodzi w różnych fazach cyklu życiowego (koniugacja, przemiana pokoleń).
biol. występowanie w jądrach somatycznych komórek więcej niż 2 zespołów chromosomów;
nondysjunkcja
[łac.],
brak rozdziału lub nierównomierne rozdzielenie się chromosomów homologicznych (w czasie mejozy) lub chromatyd siostrzanych (w czasie mitozy), w wyniku czego następuje ich nierównomierna segregacja do komórek potomnych;
profaza
[gr.],
pierwszy etap podziału jądra komórkowego (mejoza, mitoza);
aneuploidy
[gr.],
genet. organizmy zawierające w jądrach komórek somatycznych różną od 2 normalnych genomów liczbę chromosomów (obciążone jedną z aberracji chromosomów, polegającą na nieprawidłowej liczbie chromosomów homologicznych);
haplofaza
[gr.],
stadium w cyklu rozwojowym organizmu eukariotycznego, w którym jądra komórkowe zawierają zredukowaną, haploidalną liczbę chromosomów (haploidalność),
segregacja
[łac.],
genet. oddzielanie się i rozchodzenie pojedynczych alleli genów do odrębnych komórek płciowych (gamet) w wyniku rozdziału chromosomów homologicznych podczas profazy I podziału mejotycznego;
crossing-over
[krọsıŋ ə̣ur; ang.] Wymowa,
genet. proces zachodzący podczas wczesnej profazy pierwszego mejotycznego podziału jądra komórkowego (mejoza);
disomia
[gr.],
stan, w którym dany chromosom występuje w komórce w 2 kopiach tworzących parę chromosomów homologicznych.
metafaza
[gr.],
etap podziału jądra komórkowego, podczas którego chromosomy (lub, w razie I podziału mejotycznego, pary chromosomów homologicznych) układają się w płaszczyźnie równikowej wrzeciona podziałowego, tworząc tzw. płytkę metafazalną, co umożliwia uporządkowany podział materiału genetycznego między 2 powstające komórki potomne;
biwalent
[łac.],
tetrada,
genet. para koniugujących chromosomów homologicznych w metafazie pierwszego podziału mejotycznego,
rekombinacja
[łac.],
genet. występowanie u potomstwa odmiennych kombinacji czynników dziedzicznych — genów, a w następstwie innych zespołów cech niż u form rodzicielskich lub nawet cech nowych;
uniwalent
[łac.],
genet. pojedynczy chromosom w profazie lub metafazie pierwszego podziału mejotycznego (mejoza), nie mający homologicznego partnera;
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia