centralne

Encyklopedia PWN

archiwum wojsk.; utworzone 1918,
służba specjalna do spraw zwalczania korupcji w życiu publ. i gosp., w szczególności w instytucjach państw. i samorządowych, a także do zwalczania działalności godzącej w interesy ekon. państwa;
kierownictwo polit. komunistów pol. w ZSRR, powołane 1 II 1944 w Moskwie przez KC WKP(b).
instytucja zajmująca się organizacją wystaw sztuki pol. i obcej w kraju oraz pol. za granicą, kontrolą krajowego ruchu wystawienniczego, a także działalnością oświat. i popularyzatorską w zakresie plastyki;
najwyższa władza ruchu ludowego w okupowanej Polsce;
największa pol. placówka muzealnictwa mor. i rzecznego; zał. 1960
geogr. termin stosowany w geografii ekon., oznaczający miejscowości, w których mieszkańcy obszarów okolicznych zaspokajają swoje zapotrzebowanie na różnego rodzaju produkty i usługi;
nazwa przyjęta podczas I wojny świat. na określenie bloku państw (Niemcy, Austro-Węgry, Turcja, Bułgaria), nawiązująca do ich centralnego położenia geogr. w Europie;
lotn. biuro konstrukcyjne, zorganizowane 1946 w Warszawie na Okęciu przez F. Misztala w ramach Zjednoczenia Przemysłu Lotn.;
organizacja rolnicza, założona 1861 w Wielkim Księstwie Poznańskim, zrzeszająca ziemiańskie i chłopskie towarzystwa rolnicze;
społ.-zawodowa i gosp. organizacja roln., działająca 1929–39;
organizacja rolnicza, utworzona 1906 w Warszawie, skupiająca regionalne towarzystwa rolno-handlowe w Królestwie Polskim, od 1918 w centralnych i wschodnich województwach Polski;
mat. ogólna nazwa zespołu twierdzeń teorii prawdopodobieństwa podających warunki na to, by sumy dużej liczby niezależnych lub słabo zależnych zmiennych losowych miały rozkład prawdopodobieństwa bliski rozkładowi normalnemu (rozkład zmiennej losowej);
lotn. warsztaty remontowe, utworzone 1918 w Warszawie na ówczesnym lotnisku mokotowskim;
banki obsługujące budżet państwa;
organ kierowniczy trójzaborowego ruchu spiskowego, → Centralizacja Lwowska.

Słownik języka polskiego PWN

centralne pot. «centralne ogrzewanie»
centralne ogrzewanie «zespół urządzeń doprowadzających ciepło z jednego źródła do wielu grzejników»
centralny
1. «znajdujący się w centrum»
2. «główny»

• centralnie
bank emisyjny, centralny «bank uprawniony do emisji banknotów, regulowania obiegu gotówkowego, przechowywania rezerw walutowych państwa oraz do dokonywania rozliczeń międzynarodowych»
centralny układ nerwowy «zasadnicza część układu nerwowego, u kręgowców składająca się z mózgu i rdzenia kręgowego»
erupcja centralna «wybuch wulkanu w jednym punkcie Ziemi»
jednostka centralna komputera «centralna część komputera cyfrowego»
jon centralny «w związkach kompleksowych jon wiążący określoną liczbę ligandów»
samogłoska środkowa, centralna «samogłoska wymawiana bez przesunięcia języka ku przodowi lub tyłowi jamy ustnej»
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia