beneficjum

Encyklopedia PWN

beneficjum
[łac., ‘dobrodziejstwo’],
w prawie kanonicznym 1917–83 urząd kościelny z należącymi doń stałymi dochodami;
beneficjum
[łac., ‘dobrodziejstwo’],
w średniowieczu warunkowe nadanie ziemi lub dochodów wasalowi w zamian za wykonywanie określonych obowiązków;
Alberti Leone Battista, ur. II 1404, Genua, zm. IV 1472, Rzym,
włoski humanista, architekt, teoretyk sztuki.
Aleksander VI, Rodrigo Borgia, ur. 1 I 1430 lub 1431, Játiva k. Walencji, zm. 18 VIII 1503, Rzym,
papież od 1492;
annaty
[łac. annatae],
wpłaty wnoszone przez osoby otrzymujące niższe beneficja kościelne na rzecz metropolitów i biskupów (XI–XII w.), później do Rzymu;
cystersi, Zakon Ojców Cystersów, Sacer Ordo Cisterciensis (SOCist),
zakon katolicki, założony 21 III 1098 w Cîteaux (łac. Cistercium) koło Dijon w Burgundii przez świętego Roberta z Molesmes w ramach ruchu odnowy życia monastycznego;
Długosz Jan, ur. 1415, Brzeźnica (Wieluńskie), zm. 19 V 1480, Kraków,
najwybitniejszy średniowieczny historyk polski.
feudalizm
[łac.],
termin wprowadzony w XVII w. i upowszechniony w XVIII w., stosowany wówczas na określenie: a) praw lennych; b) ustroju prawno-społecznego opartego na podzielonej własności ziemi i poddaństwie chłopów; c) systemu prawno-politycznego, którego istotą było rozdrobnienie władzy publicznej i dominacja wielkich właścicieli ziemskich.
Fryderyk I Barbarossa, Fryderyk I Rudobrody, z dynastii Hohenstaufów, ur. ok. 1122, zm. 10 VI 1190,
król niemiecki, cesarz rzymsko-niemiecki.
Hus Jan Wymowa, ur. ok. 1370, Husinec k. Czeskich Budziejowic, zm. 6 VII 1415, Konstancja,
czeski myśliciel, kaznodzieja i reformator religijny, twórca i przywódca husytyzmu.
Kalwin Jan, Jean Calvin, Cauvin Wymowa, ur. 10 VII 1509, Noyon (Pikardia), zm. 27 V 1564, Genewa,
francuski reformator religijny i współtwórca Kościoła ewangelicko-reformowanego.
Kazimierz IV Jagiellończyk, z dynastii Jagiellonów, ur. 30 XI 1427, Kraków, zm. 7 VI 1492, Grodno,
król polski, wielki książę litewski.
Kochanowski Jan, ur. 1530, Sycyna (ziemia radomska), zm. 22 VIII 1584, Lublin,
najwybitniejszy poeta Polski przedrozbiorowej, twórca polskiego języka literackiego.
kortezan
[wł.],
daw.:
największa chrześcijańska wspólnota wyznaniowa, głosząca zasady wiary i życia religijnego określane jako katolicyzm, utożsamiająca się w swojej wierze i nazwie z Kościołem powszechnym (gr. katholikos ‘powszechny’) oraz uznająca w sferze doktryny i organizacji kościelnej autorytet papieża, biskupa Rzymu.
księga dobrodziejstw, czyli spis beneficjów i przywilejów kośc.; najstarszą l.b. (dotyczącą diecezji krak.) rozpoczął J. Długosz.
Pribina, data ur. nieznana, zm. ok. 860,
książę słow. panujący przed 833 w Nitrze (w ob. Słowacji);
pronoja
[gr., ‘opieka’],
forma własności ziemskiej w cesarstwie bizant.;
Racine
[rasịn]
Jean Baptiste Wymowa, ur. 21 XII 1639, La Ferté-Milon, zm. 21 IV 1699, Paryż,
francuski poeta i dramatopisarz; jeden z głównych przedstawicieli klasycyzmu.

Słownik języka polskiego PWN

beneficjum
1. «w starożytnym Rzymie: akt cesarski nadający przywileje lub dobra osobom szczególnie zasłużonym»
2. «w średniowieczu: ziemia lub urząd nadany wasalowi przez seniora w zamian za wykonywanie określonych obowiązków»
3. «w Kościele katolickim: urząd kościelny, z którym związane są dochody»
4. «korzyści płynące z czegoś»
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia