Człowiek

Encyklopedia PWN

Nietzsche
[nị:czə]
Friedrich Wilhelm Wymowa, ur. 15 X 1844, Röcken k. Lützen, zm. 25 VIII 1900, Weimar,
filozof niemiecki.
poglądy na temat moralnego i religijnego aspektu życia społecznego, gospodarczego i politycznego, oparte na chrześcijańskiej koncepcji człowieka i społeczeństwa, stanowiące część doktryny chrześcijańskiej, zwłaszcza w katolicyzmie.
subsydiarność
[łac. subsydium ‘pomoc’, ‘wsparcie’],
idea subsydiarności głosi, że każda władza, a w szczególności władza polityczna powinna mieć znaczenie pomocnicze (wspierające) i pobudzające w stosunku do wysiłków podejmowanych przez autonomiczne i samodzielne jednostki, które ją ustanowiły (aspekt pozytywny subsydiarności). Gdziekolwiek jest to możliwe i konieczne, państwo nie powinno odbierać ludziom władzy (rodzicielskiej, służbowej, politycznej na wszystkich szczeblach), którą są oni w stanie sprawować z własnej woli i za pomocą własnych środków, i za której pośrednictwem mogą z pożytkiem realizować się zarówno dla interesu ogółu, jak i własnego (aspekt negatywny subsydiarności). Naczelnym motywem każdej społecznej interwencji winno być niesienie pomocy członkom społeczeństwa, a nie zastępowanie bądź niszczenie ich własnej aktywności.
filoz., psychol. system poznawczy właściwy człowiekowi;
akt osobowy, świadomy i wolny, afirmujący istnienie Boga, Istoty Najwyższej, siły nadnaturalnej, absolutu;
zachowanie, zachowanie się,
psychol. jedno z podstawowych pojęć psychologii; w najszerszym znaczeniu — każda dająca się obserwować reakcja na bodźce z otoczenia lub ogół reakcji i ustosunkowań organizmu żywego do środowiska.
antropocentryzm
[gr. ánthrōpos ‘człowiek’, łac. centrum ‘środek’],
pogląd uznający człowieka za centrum całej rzeczywistości (przeciwstawny wobec teocentryzmu i kosmocentryzmu), a w wersji umiarkowanej akcentujący wyjątkową pozycję człowieka w świecie.
behawioryzm
[ang. behaviour ‘zachowanie się’],
kierunek w psychologii, który powstał na początku XX w. i stanowił aż do połowy lat 70. jeden z podstawowych paradygmatów tzw. psychologii akademickiej; zwanej też teorią zachowania, teorią bodźca–reakcji lub teorią s–r (ang. stimulusreaction).
procesy psychiczne zachodzące w trakcie dokonywania wyboru.
charakterystyczne i dominujące w końcu XX i na początku XXI w. tendencje w światowej ekonomii, polityce, demografii, życiu społecznym i kulturze, polegające na rozprzestrzenianiu się analogicznych zjawisk, niezależnie od kontekstu geograficznego i stopnia gospodarczego zaawansowania danego regionu.
Lem Stanisław, ur. 12 IX 1921, Lwów, zm. 27 III 2006, Kraków,
prozaik, eseista i dramatopisarz.
Miłosz Czesław, ur. 30 VI 1911, Szetejnie (Litwa), zm. 14 VIII 2004, Kraków,
poeta, prozaik, eseista, uznawany za największego polskiego poetę XX w..
Pascal
[paskạl]
Blaise Wymowa, ur. 19 VI 1623, Clermont, zm. 19 VIII 1662, Port-Royal,
francuski filozof, matematyk, fizyk i pisarz.
psychol. zachowania, które mają przynieść korzyść innej osobie lub społeczności (pomaganie, dzielenie się, ochrona).
Abelard, Abélard, Abaelardus, Abailard, Pierre (Petrus) Wymowa, ur. 1079, Le Pallet k. Nantes, zm. 21 IV 1142, Saint-Marcel k. Chalon-sur-Saône,
francuski filozof i teolog.
zespół poglądów na naturę i los człowieka zawartych w Biblii,
dział filozofii zajmujący się człowiekiem.
Bacon
[bẹıkən]
Roger Wymowa, ur. ok. 1214, Ilchester, zm. ok. 1292, Oksford,
angielski filozof i uczony.
Bóg, bóg,
ponadziemska istota, będąca racją istnienia i funkcjonowania świata i człowieka.
med., wet. choroba zakaźna zwierząt udomowionych i dzikich, dla człowieka odzwierzęca;

Słownik języka polskiego PWN

biały człowiek «człowiek o białej skórze, w odróżnieniu np. od człowieka czarnoskórego lub o skórze żółtej»
człowiek I
1. «istota żywa wyróżniająca się najwyższym stopniem rozwoju psychiki i życia społecznego»
2. «reprezentant najlepszych cech ludzkich»
3. «osoba dorosła»
4. pot. «pracownik fizyczny»

• człowieczy • człowieczysko
człowiek II pot. «w funkcji zaimka osobowego: ja, lub w funkcji zaimków nieokreślonych: ktoś, ktokolwiek»
człowiek jaskiniowy, pierwotny «człowiek z okresu przedhistorycznego»
człowiek za burtą «hasło alarmowe na łodzi, statku wzywające do ratowania tonącego»
ludzie forma liczby mnogiej rzeczownika człowiek.
ekologia człowieka «dyscyplina naukowa badająca korzystny i szkodliwy wpływ środowiska na człowieka»
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia