żywioł

Encyklopedia PWN

filoz. w starożytnej filozofii greckiej pierwotne tworzywo rzeczywistości lub jeden z jego podstawowych składników: woda, powietrze, ogień, ziemia;
fantastyczna, hybrydalna istota, nazywana też często pierzastym wężem, łącząca w sobie cechy gadzie i ptasie, stojąca na pograniczu żywiołów ognia, powietrza i wody, spełniająca w religiach i kulturach świata rozmaitą, pozytywną lub negatywną funkcję.
Błok Aleksandr A., ur. 28 XI 1880, Petersburg, zm. 7 VIII 1921, tamże,
rosyjski poeta, dramatopisarz i krytyk.
dewajana
[sanskr. devayāna ‘droga idąca do bogów’, ‘droga uczęszczana przez bogów’],
we wczesnej, wedyjskiej fazie hinduizmu jedna z 2 dróg pośmiertnych człowieka;
najpotężniejsza roślina czczona w wielu kulturach i przedstawiana w sztuce wielu ludów jako symbol dobra, bezpieczeństwa, sprawiedliwości, ładu moralnego, odradzania, nadziei, a także ofiary, kary i śmierci (m.in. szubienica).
element
[łac. elementum ‘substancja pierwotna’, ‘żywioł’],
filoz. nierozkładalny, pierwotny składnik czegoś;
kwintesencja
[łac. quinta essentia ‘piąty żywioł’],
filoz. w kosmologii Arystotelesa i w nurcie arystotelesowskim kosmologii średniowiecznej najdoskonalszy pierwiastek struktury Wszechświata;
Śankara, sanskr. Śaṅkara, ur. 788(?), Kalad(?), zm. 820(?), Kedarnath,
filozof indyjski.
adźiwikowie
[sanskr. ājīvika],
indyjska szkoła rel.-filoz., grupująca wędrownych nagich ascetów, związanych z dźinizmem i buddyzmem;
awangarda
[fr. avant-garde]
lit., szt. plast., muz. nazwa ogółu wewnętrznie zróżnicowanych tendencji w sztuce XX w., zwłaszcza w jego drugim i trzecim 10-leciu (awangarda „klasyczna”), odznaczających się radykalnym nowatorstwem, skłonnością do eksperymentu i świadomością przyszłościową.
Bacciarelli
[baczcziarẹlli]
Marcello Wymowa, ur. 16 II 1731, Rzym, zm. 5 I 1818, Warszawa,
malarz włoski, nadworny malarz Stanisława Augusta Poniatowskiego.
Bassano Francesco, właśc. Francesco da Ponte, ur. 7 I 1549, Bassano (ob. Bassano del Grappa), zm. 3 VII 1592, Wenecja,
syn Jacopa, brat Leandra, malarz włoski;
bhuta
[sanskr. bhūta ‘powstały’, ‘były’],
w religijno-filozoficznej myśli hinduskiej gruby (niesubtelny) element świata fizycznego, żywioł.
Brodski Iosif A., ur. 24 V 1940, Leningrad (ob. Petersburg), zm. 28 I 1996, Nowy Jork,
rosyjski poeta, eseista i tłumacz.
budowla, której zadaniem jest ochrona przed szkodami wywołanymi przez żywioł wodny i wyzyskanie zasobów wód;
Caillois
[kaju]
Roger Wymowa, ur. 3 III 1913, Reims, zm. 21 XII 1978, Paryż,
eseista fr., z wykształcenia socjolog i językoznawca;
chemia
[gr. chēmeía ‘magia’],
nauka przyrodnicza zajmująca się budową, właściwościami substancji, ich jakościowymi i ilościowymi przemianami, warunkami, w których te przemiany zachodzą i efektami energetycznymi oraz zjawiskami, głównie elektrycznymi, które im towarzyszą.
szeroka kategoria niematerialnych bytów pozaświatowych znanych większości religii;

Słownik języka polskiego PWN

żywioł
1. «potężne lub groźne zjawisko naturalne»
2. «gwałtowne zjawisko niezależne od naszej woli»
3.  «krąg czyichś zainteresowań»
4. «grupa ludzi tworzących pewną zbiorowość»
5.  «element treści»
6. «każdy z czterech elementów: ogień, woda, powietrze, ziemia»
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia