żywa

Encyklopedia PWN

informacja drukowana u góry strony nad tekstem: gł. tytuł dzieła lub rozdziału, w encyklopediach pierwsze lub ostatnie słowo (jego pierwsza sylaba) na stronie.
wiatrowa fala morska powstała wskutek aktualnego działania wiatru.
jezioro na Pojezierzu Ełckim (woj. warm.-mazur.), na południowy wschód od w. Kruklanki, na wys. 134 m;
bot. roślina zielna, → litops.
biol. żyjące do dziś reliktowe gat. organizmów, należące do wymarłych grup systematycznych;
chem. dawna, potoczna nazwa rtęci.
w prawie międzynar. uprowadzanie, zwabianie lub dostarczanie osób w celu uprawiania nierządu, nawet za ich zgodą, oraz uprawianie handlu kobietami i dziećmi, nawet za ich zgodą;
uczysz się przez całe życie, a umierasz głupi.
biologia
[gr. bíos ‘życie’, lógos ‘słowo’, ‘nauka’],
nauka o formach i przejawach życia badająca budowę i czynności organizmów żywych, ich rozwój osobniczy i rodowy, dziedziczność, zmienność i układ systematyczny, oraz zależności, jakie występują między nimi i ich środowiskiem;
biocybernetyka
[gr. bíos ‘życie’, kybernētikós ‘sterujący’],
cybernetyka biologiczna,
dział cybernetyki zajmujący się badaniem procesów sterowania lub przetwarzania informacji w żywych organizmach, w ich zbiorowiskach lub między żywymi organizmami i ich otoczeniem;
okrywa włosowa owiec, kóz, wielbłądów, lam i in., zawierająca włókna (włosy) nadające się do przerobu;
demogr. strumień urodzeń w określonej populacji (np. ludności danego państwa) w jednostce czasu (np. w ciągu 12 miesięcy), zwykle podawana w przeliczeniu na 10 tysięcy ogółu ludności, wyrażana w ‰; również strumień urodzeń w kohorcie (demogr.); jeden z najważniejszych czynników przyrostu ludności oraz zmian jej struktury wg wieku.
dyscyplina biologii zajmująca się budową i czynnościami komórek oraz ich składników; wywodzi się z cytologii, nauki powstałej w XIX w.
bionika
[gr.],
dziedzina wiedzy z pogranicza biologii i nauk technicznych, zajmująca się technicznymi zastosowaniami zasad funkcjonowania żywych organizmów lub procesów obserwowanych w tych organizmach albo w ich zbiorowiskach;
chemia bionieorganiczna, biochemia nieorganiczna,
interdyscyplinarna dziedzina wiedzy (z pogranicza chemii i biologii) badająca pierwiastki chem. (i ich związki, gł. koordynacyjne) występujące w organizmach żywych i istotne dla funkcjonowania tych organizmów, a także syntetyczne modele kompleksów biologicznych.
działania, których celem jest zapewnienie utrzymania równowagi biol. ekosystemów mor. oraz racjonalne wykorzystanie ich żywych zasobów.
przemiana materii, metabolizm,
całokształt zachodzących w komórkach żywego organizmu reakcji chemicznych i związanych z nimi przemian energetycznych, stanowiący podłoże wszelkich zjawisk biologicznych;
biol. zjawisko biologiczne złożone i wielowymiarowe, którego nie można opisać za pomocą jednej prostej definicji. Znane dotychczas wyłącznie z Ziemi i w tym kontekście definiowane w odniesieniu do 2 podstawowych znaczeń: 1) na określenie stanu materii (nazywanej organizmem) trwającego od pojawienia się organizmu do zakończenia jego bytu osobniczego, w większości kończącego się śmiercią (biol.); 2) na określenie dynamicznego procesu, który pojawił się na Ziemi ok. 3,8 mld lat temu, obejmującego pochodzące od jednej formy wyjściowej wszystkie istniejące w przeszłości i żyjące obecnie organizmy wraz z wszelkimi wzajemnymi relacjami i zależnościami oraz ich wpływem na środowisko.
biomagnetyzm
[gr. bíos ‘życie’, magnḗtēs ‘magnetyczny’],
zjawisko polegające na wytwarzaniu pola magnetycznego przez organizmy żywe;
teatr rozwijający się na terenie Niderlandów.

Słownik języka polskiego PWN

do żywa daw.; zob. do żywego.
wełna żywa «wełna zestrzyżona z żywych zwierząt»
żywa pagina «wiersz nad kolumną druku zawierający numer strony, tytuł dzieła lub rozdziału, a w encyklopediach i słownikach pierwsze i ostatnie hasło strony»
żywa torpeda «torpeda kierowana bezpośrednio przez człowieka, który ginie przy eksplozji»
żywa waga «ciężar żywego zwierzęcia»
żyw daw. «o człowieku: żywy»
żywe słowo «słowo mówione»
do żywego «dotkliwie, głęboko, bardzo mocno»
inwentarz żywy «zwierzęta hodowlane znajdujące się w gospodarstwie rolnym»
żywy I
1. «taki, który żyje»
2. «pełen energii»
3. «o kolorze: jaskrawy lub wyraźny»
4. «o odczuciach i wspomnieniach: wyraźny i intensywny»
5. «o czyichś reakcjach: autentyczny i spontaniczny»
6. «o wątku powieści lub filmu: wartki i zajmujący»

• żywo • żywość
żywy II «żywy człowiek»
żywy język «język używany współcześnie»
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia