Akademia Zamojska
 
Encyklopedia
Akademia Zamojska,
wyższa uczelnia w Zamościu, założona 1594 (początek działalności 1595) przez kanclerza J. Zamoyskiego;
w założeniu — schola civilis, mająca kształcić światłych obywateli Rzeczypospolitej, przygotowanych do uczestnictwa w życiu publicznym; uzyskała przywilej papieski Klemensa VIII, od 1600 jej działalność regulował akt fundacyjny, który szczegółowo określał program i zasady funkcjonowania uczelni; kształcenie w Akademii Zamojskiej odbywało się na 2 poziomach: kurs niższy (5-letni) obejmował elementy gramatyki pol., łac., gr. oraz wstęp do retoryki, kurs wyższy (6-letni) był prowadzony w ramach 7 katedr: matematyki, logiki i metafizyki, filozofii naturalnej i medycyny, retoryki, filozofii moralnej i polityki, prawa pol. i powszechnego; uczelnia miała prawo nadawania doktoratów filozofii i prawa; duże zasługi w jej organizowaniu położył Sz. Szymonowic, wykładowcami byli m.in. J. Ursinus, M. Stephanides (pierwszy rektor), A. Burski, T. Drezner; od poł. XVII w. poziom szkoły stopniowo obniżał się, malała jej popularność; w programie nauczania zaczęła dominować wykładana od 1640 teologia; całkowity upadek nastąpił po 1772, gdy Zamość znalazł się w granicach zaboru austr.; szkołę zamknięto 1784.
Bibliografia
J.K. KOCHANOWSKI Dzieje Akademii Zamojskiej (1595–1784), Kraków 1899–1900;
Album studentów Akademii Zamojskiej 1595–1781, oprac. H. Gmiterek, Warszawa 1993.
Przeglądaj encyklopedię