więź

Encyklopedia

miesięcznik (od 2013 kwartalnik) społ.-kult., wyd. od 1958 w Warszawie;
socjol. całokształt stosunków, zależności i podobieństw między członkami zbiorowości, grupy społ. lub społeczeństwa, decydujących o tym, że tworzą one względnie zwarte i wyodrębniające się spośród innych całości;
w Polsce do 1970 nazwa zakładu karnego oraz nazwa kary pozbawienia wolności.
w czasie II wojny światowej IX 1939–I 1945 więzienie niem. policji bezpieczeństwa i służby bezpieczeństwa (Sipo u. SD) w Krakowie przy ul. Montelupich 7 (stąd nazwa) w dawnych koszarach armii austro-węgierskiej;
Mamertyńskie Więzienie, łac. Carcer Mamertinus,
od średniowiecza nazwa więzienia w Rzymie, gdzie mieli być przetrzymywani przed męczeństwem apostołowie Piotr i Paweł;
jedno z podstawowych pojęć socjologii. Grupa społeczna jest zbiorowością ludzi zespolonych więzią społeczną, przejawiającą się w poczuciu łączności, przynależności grupowej i działaniu na rzecz realizacji wspólnych celów.
sfingowane procesy sądowe, element terroru jako metody zarządzania społeczeństwem;
socjol. typ grupy (zbiorowości) społecznej o silnej więzi wewnętrznej, której podstawą są nie tyle świadomie wytknięte cele, ile czynniki emocjonalne, mające źródło w tradycji, obyczaju, wartościach, poczuciu obowiązku wobec grupy itp.;
zbiorowości zwierzęce złożone z rodziców (lub jednego z nich), dzieci, starszego rodzeństwa, czasem także z osobników dalszego pokrewieństwa (np. tzw. ciotki), które łączy szczególna więź;
Gandhi Mohandas Karamchand, przydomek Mahatma [‘wielki duchem’], ur. 2 X 1869, Porbandar (stan Gudźarat), zm. 30 I 1948, Delhi,
przywódca indyjskiego ruchu narodowego, prawnik.
największa chrześcijańska wspólnota wyznaniowa, głosząca zasady wiary i życia religijnego określane jako katolicyzm, utożsamiająca się w swojej wierze i nazwie z Kościołem powszechnym (gr. katholikos ‘powszechny’) oraz uznająca w sferze doktryny i organizacji kościelnej autorytet papieża, biskupa Rzymu.
miejsca więzienia i odosobnienia, pracy niewolniczej i masowej zagłady, organizowane przez władze hitlerowskie 1933–45 na terenie III Rzeszy i krajów okupowanych;
teren dawnego więzienia wojsk. u zbiegu ulic Gęsiej (stąd nazwa) i Zamenhofa w Warszawie; podczas okupacji niem. więzienie i obóz koncentracyjny;
Krzywicki Ludwik Joachim Franciszek, pseud. K.R. Żywicki, ur. 21 VIII 1859, Płock, zm. 10 VI 1941, Warszawa,
socjolog, działacz społeczny i publicysta,
Mandela Nelson Rolihlahla, ur. 18 VII 1918, k. Umtata (bantustan Transkei, Związek Pd. Afryki, ob. RPA), zm. 5 XII 2013, Johannesburg,
polityk RPA, jeden z przywódców ruchu przeciw apartheidowi, prawnik, pochodził z królewskiej rodziny ludu Khosa.
więzienie zbudowane w Warszawie 1829–35, między ul. Dzielną a Pawią (stąd nazwa);
etnogr., socjol. grupa społ. oparta na więzi krwi, obejmująca pewną liczbę rodzin wywodzących swe pochodzenie (rzeczywiste bądź symbol.) od wspólnego przodka, mających wspólną nazwę (nazwisko, herb).
rodzaj gry, rozważanej przez teorię gier, ilustrujący dylemat: czy gracze powinni ze sobą współpracować czy też konkurować?
klientela
[łac.],
klientelizm:

Materiały dodatkowe

Mikołaj, Mikołaj z Myry, Mikołaj z Bari, święty, ur. w III w., Patara, zm. w IV w. (Myra, ob. Kale, Turcja),
biskup Myry w Licji (Azja Mniejsza), w Kościele wschodnim zwany Cudotwórcą

Tabele, zestawienia

Słownik języka polskiego

więź
1. «to, co łączy lub jednoczy ludzi ze sobą»
2. «to, co łączy ze sobą jakieś rzeczy, zjawiska, zdarzenia itp.»
więź społeczna «układ stosunków, instytucji i środków kontroli społecznej łączących ludzi w grupy społeczne»
więzić
1. «trzymać kogoś w przymusowym zamknięciu, w więzieniu»
2. «pozbawiać swobody ruchów, działania lub decyzji»
więzienie
1. «miejsce, w którym odbywa się karę pozbawienia wolności»
2. «kara pozbawienia wolności»

• więzienny
więzień
1. «osoba uwięziona»
2. «ktoś, kto nie może wyzwolić się spod wpływu jakichś okoliczności»

• więźniarski
więzienie prewencyjne «więzienie, w którym odosabnia się oskarżonych przed ogłoszeniem wyroku»
więzień kryminalny «więzień, który popełnił kradzież, morderstwo lub inne przestępstwo pospolite»
więzień polityczny «człowiek więziony za poglądy polityczne»
więzień stanu «ważna osoba publiczna, więziona, gdyż stanowi zagrożenie dla bezpieczeństwa państwa»
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia