Sól

Encyklopedia

w. w woj. śląskim (pow. żywiecki, gmina Rajcza), w Beskidzie Żywieckim, nad Czerną;
potoczna nazwa siedmiowodnego (heptahydratu) siarczanu(VI) → magnezu, MgSO4 · 7H2O.
naturalna sól otrzymana przez odparowanie solanki iwonickiej, zawierająca jony sodowe, wapniowe, magnezowe, chlorkowe, bromkowe, jodkowe oraz pierwiastki śladowe.
sól kamienna, halityt,
skała osadowa pochodzenia chemicznego składająca się głównie z minerału halitu NaCl (zwanego również solą kamienną);
sól Mohra
[s. mora],
zwyczajowa nazwa siarczanu(VI) żelaza(II) i amonu;
sól zawierająca ok. 90% chlorku sodu i ok. 10% zanieczyszczeń;
sól Seignette’a
[s. senieta],
winian sodu i potasu, KOOC(CHOH)2COONa · 4H2O,
związek organiczny, sól, kryształy;
sól Bertholleta
[s. bertoleta],
potoczna nazwa chloranu(V) → potasu, KClO3.
zwyczajowa nazwa dziesięciowodnego (dekahydratu) siarczanu(VI) → sodu, Na2SO4 · 10H2O.
sól karlsbadzka, Sal Carolinum,
mieszanina siarczanów sodu, potasu oraz chlorku i wodorowęglanu sodu, działająca przeczyszczająco i żółciopędnie;
potoczna nazwa chlorku → sodu, NaCl.
sól szczawikowa, KOOC–COOH · HOOC–COOH · H2O,
związek organiczny, kryształy;
sól Vichy
[s. wiszị],
Sal Vichy,
mieszanina soli, m.in. wodorowęglanu sodu, siarczanu sodu, chlorku sodu, działająca zobojętniająco na kwaśną treść żołądka i zwiększająca rezerwę alkaliczną krwi (jej roztwór wodny ma odczyn zasadowy).
dawna nazwa uwodnionego heksacyjanożelazianu(II) → potasu, K4[Fe(CN)6] · 3H2O.
farm. mieszanina soli otrzymywana w wyniku odparowania naturalnej wody miner. z Vichy lub uzyskana sztucznie przez zmieszanie odpowiednich soli;
m. powiatowe w woj. lubuskim, na pograniczu Pradoliny Głogowskiej i Wzgórz Dalkowskich, na l. brzegu Odry.
przenośne określenie sposobu wysłowienia łączącego cięty dowcip z elegancją i prostotą, charakterystycznego dla kultury językowej złotego okresu retoryki attyckiej (ok. poł. V w.–ok. poł. IV w. p.n.e.) i kontynuowanego przez attycyzm.

Słownik języka polskiego

sól
1. «biała, sypka substancja o ostrym smaku, używana do przyprawiania lub konserwowania potraw»
2. «skała krystaliczna, z której otrzymuje się tę substancję»
3. «związek chemiczny powstający w reakcji kwasu z zasadą»

• solny
biały cukier, ryż, biała sól itp. «cukier, ryż, sól itp. oczyszczone»
sól angielska, gorzka «substancja krystaliczna występująca w złożach soli potasowych»
sól emska «mieszanina soli metali stosowana przy schorzeniach dróg oddechowych»
sól glauberska «substancja krystaliczna stosowana m.in. jako środek przeczyszczający»
sól karlsbadzka «mieszanina soli otrzymywana przez odparowanie wód mineralnych lub przez zmieszanie analogicznych soli mineralnych pochodzących z naturalnych źródeł»
sól Vichy [wym. – wiszi] «mieszanina soli występujących w naturalnej wodzie mineralnej z uzdrowiska Vichy»
warzyć sól «odparowywać solankę w celu otrzymania soli jadalnej»
solić
1. «posypywać, przyprawiać coś solą kuchenną»
2. «nacierać, przesypywać solą lub zalewać roztworem soli jakieś produkty w celu ich zakonserwowania»
ius soli [wym. jus soli] «zasada nabycia obywatelstwa na podstawie miejsca urodzenia»
sole mineralne «sole występujące w przyrodzie – w roślinach, w glebie»
sole trzeźwiące daw. «sole przywracające przytomność osobie omdlałej»
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia


E-BOOK na DZIEŃ JĘZYKA OJCZYSTEGO

Poprawnej polszczyzny warto uczyć się przez całe życie!
Poznaj odpowiedzi językoznawców na najczęściej zadawane pytania.

18 najczęściej zadawanych pytań w internetowej poradni językowej PWN

Wyślij
Dzień Języka Ojczystego – pobierz darmowy e-book!