Lata

Encyklopedia

w przedrozbiorowej Polsce określenie zdolności do czynności prawnych (kobiety — po ukończeniu 12. roku życia, mężczyźni — 15.);
de lege lata
[łac.],
zwrot określający obowiązujące prawo.
astr. jednostka rachuby czasu.
pora roku zaczynająca się z dniem przesilenia letniego i trwająca do dnia równonocy jesiennej;
specyficzny dla Polski zespół cyklicznych, dorocznych obrzędów obejmujących cały rok kalendarzowy.
jednostka długości stosowana w astronomii (głównie w publikacjach popularnonaukowych);
okres obrachunkowy stosowany w planowaniu i rozliczaniu działalności gospodarczej;
rok kościelny, rok liturgiczny,
roczny cykl świąt przyjęty w chrześcijaństwie;
miesięcznik (1843 dwumiesięcznik), wyd. 1843–46 w Poznaniu;
amer. ciężki (tzw. strategiczny) samolot bombowy B. 299 (B-17 Flying Fortress);
rodzaj wodnosamolotu;
żegl. klasa jachtów, → FD.
żegl. wg średniow. legendy żaglowiec, którego kapitan zadłużony we wszystkich portach nie mógł znaleźć przystani, w której nie oczekiwaliby go wierzyciele;
Lato Grzegorz, ur. 8 IV 1950, Malbork,
piłkarz (napastnik);
okres, w którym Ziemia zakreśla pełen stożek precesji;
w dawnej Polsce termin, w którym dany sąd (ziemski, wiejski, miejski) działał w określonym z góry miejscu i czasie.

Ilustracje, multimedia

Tabele, zestawienia

Słownik języka polskiego

lata
1. «wielokrotność roku – jednostki rachuby czasu»
2. «okres trudny do precyzyjnego zmierzenia»

• latka
lata trzydzieste, pięćdziesiąte itp. «okres od roku trzydziestego do trzydziestego dziewiątego, od pięćdziesiątego do pięćdziesiątego dziewiątego itd. jakiegoś stulecia»
latać
1. «przenosić się z miejsca na miejsce drogą powietrzną»
2. «odbywać podróże statkiem powietrznym; też: kierować takim statkiem, wchodzić w skład jego załogi»
3. pot. «udawać się gdzieś pośpiesznie lub chodzić gdzieś często»
4. pot. «przesuwać się, poruszać się bardzo szybko»
latania «ozdobna palma o wachlarzowatych liściach, pochodząca z Wysp Seszelskich i Maskarenów»
lato
1. «pora roku między wiosną a jesienią»
2.  daw. «rok»

• latko
rok
1. «jednostka czasu równa w przybliżeniu okresowi obiegu Ziemi wokół Słońca – 365 lub 366 dni»
2. «o innych planetach Układu Słonecznego: okres obiegu danej planety wokół Słońca»
3. «grupa studentów tego samego wydziału studiująca razem kolejne lata na uczelni»

• roczek
wysługa lat «określona liczba lat przepracowanych przez kogoś»
babie lato «nitki pajęczyny unoszone przez wiatr w pogodne dni wczesnej jesieni; też: takie dni wczesnej jesieni»
gady latające «gady żyjące w erze mezozoicznej»
jaszczur latający «kopalny gad latający»
latająca forteca «duży bombowiec»
Latający Holender
1. «legendarny okręt stale pływający po morzach i niemogący przybić do brzegu»
2. «klasa olimpijska dwuosobowych jachtów»
latający uniwersytet «konspiracyjna szkoła wyższa, funkcjonująca w okresie okupacji, zaborów itp.»
late night show [wym. lejt najt szo] zob. night show.
Nowy Rok «dzień świąteczny, rozpoczynający rok kalendarzowy, przypadający w większości krajów 1 stycznia»
pory roku «okresy klimatyczne związane z obiegowym ruchem Ziemi i nachyleniem jej osi ku Słońcu: wiosna, lato, jesień, zima»
rok akademicki «okres dziewięciomiesięcznej nauki na wyższej uczelni, od jednych wakacji do drugich»
rok gwiazdowy «okres, po którym Słońce, dokonawszy pełnego obiegu po ekliptyce, znajdzie się znowu na tle tych samych gwiazd»
roki sądowe «w dawnej Polsce: termin, w którym dany sąd działał w określonym z góry miejscu i czasie»
rok jubileuszowy «rok poświęcony uczczeniu czyjejś pamięci i upowszechnieniu czyjejś twórczości»
rok kościelny, liturgiczny «roczny cykl świąt rozpoczynający się w Kościele rzymskokatolickim od pierwszej niedzieli adwentu, w Kościele wschodnim od 1 września»
rok przestępny «rok mający 366 dni, powtarzający się co 4 lata»
rok szkolny «okres dziesięciomiesięcznej nauki w szkole, od jednych wakacji do drugich»
rok świetlny «jednostka długości stosowana w astronomii równa odległości, którą światło przebywa w próżni w ciągu jednego roku»
rok zerowy «rok wstępny, organizowany dla kandydatów, którzy nie dostali się na I rok studiów»
rok zwrotnikowy «okres między dwoma kolejnymi przejściami Słońca przez punkt równonocy wiosennej»
rok zwykły, nieprzestępny «rok mający 365 dni»
ryby latające «gatunki ryb mogące przelatywać nad wodą dzięki długim i szerokim płetwom piersiowym»
smok latający «jaszczurka mogąca szybować w powietrzu dzięki powierzchniom lotnym utworzonym ze skóry rozpiętej po bokach ciała, żyjąca m.in. na Półwyspie Malajskim»
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia