Dzieje

Encyklopedia

rocznik hist., wyd. 1931–39 we Lwowie (od 1935 przez Lwowskie Tow. Nauk.), od 1946 w Poznaniu przez Poznańskie TPN;
wzniesienie na Roztoczu.
historiografia
[gr. historía ‘badanie’, ‘informacja’, ‘opowiadanie’, gráphō ‘piszę’],
pisarstwo historyczne, nagromadzone teksty dotyczące przeszłości, nauka historyczna.
historia
[łac. < gr., ‘badanie’, ‘wiedza’],
czasy przeszłe, dzieje; zespół wiadomości o czasach przeszłych, wiedza historyczna, potoczna lub naukowa; także nauka o dziejach, dochodzenie do wiedzy o tym, co się zdarzyło w przeszłości, historiografia; również tekst (także relacja ustna — historia oralna) odnoszący się do przeszłości: od świadectwa złożonego przez bezpośredniego uczestnika zdarzeń (przekaz źródłowy) po narrację historiograficzną; przedmiot nauczania, dyscyplina akademicka.
Hegel Georg Wilhelm Friedrich, ur. 27 VIII 1770, Stuttgart, zm. 14 XI 1831, Berlin,
filozof niemiecki, jeden z twórców klasycznej idealistycznej filozofii niemieckiej.
Lelewel Joachim, ur. 22 III 1786, Warszawa, zm. 29 V 1861, Paryż,
polski historyk, numizmatyk, bibliograf, polityk.
mat. relacja określona w zbiorze liczb naturalnych: liczba a jest podzielna przez liczbę b (co zapisuje się b|a i czyta „b jest dzielnikiem a” lub „a dzieli b”), jeśli istnieje taka liczba całkowita c, że a = b · c (dzielenie).
artyleria
[fr.],
rodzaj wojsk odpowiednio zorganizowanych i wyposażonych w holowane albo samobieżne działa (artyleria lufowa) lub niektóre rodzaje wyrzutni rakietowych (artyleria rakietowa), amunicję, urządzenia do prowadzenia ognia, sprzęt do dostarczania zaopatrzenia itp.;
Brückner Aleksander, ur. 29 I 1856, Tarnopol, zm. 24 V 1939, Berlin,
pol. filolog slawista i historyk kultury.
Koneczny Feliks, ur. 1 XI 1862, Kraków, zm. 10 II 1949, tamże,
historyk, publicysta, historiozof.
Salmonowicz Stanisław Antoni, ur. 9 XI 1931, Brześć,
prawnik, historyk;
archeologia
[gr. archḗ‘zasada’, ‘podstawa’, ‘starożytny’, ‘dawny’, lógos ‘słowo’, ‘nauka’],
nauka historyczna badająca przeszłość dawnych społeczeństw (głównie na podstawie wykopalisk), źródłoznawcza dziedzina szeroko pojmowanej historii (łącznie z prahistorią).
Condorcet
[kądorsẹ]
Jean Antoine Nicolas de Wymowa, markiz, ur. 17 IX 1743, Ribemont, zm. III lub IV 1794, Clamart,
francuski filozof, matematyk, ekonomista i działacz polityczny.
etnologia
[gr. éthnos ‘lud’, ‘plemię’, ‘naród’, lógos ‘słowo’, ‘nauka’],
dyscyplina naukowa, której przedmiotem badań jest człowiek jako społeczny twórca kultury;
filozofia
[gr., ‘umiłowanie mądrości’ < philéō ‘miłuję’, sophía ‘mądrość’],
najbardziej ogólna, fundamentalna, racjonalna i krytyczna wiedza o wszystkim, co istnieje;
geochronologia
[gr. gḗ ‘ziemia’, chrónos ‘czas’, lógos ‘słowo’, ‘nauka’],
rachuba czasu i datowanie zjawisk w historii Ziemi (wieku skał, transgresji i regresji morza, ruchów górotwórczych, intruzji magmowych i in.).
Kolankowski Ludwik, pseud. Bork, Jan Pniowski, ur. 21 VI 1882, Nadwórna k. Stanisławowa, zm. 19 III 1956, Toruń,
historyk.
Korzon Tadeusz, ur. 9 XI 1839, Mińsk (Białoruś), zm. 18 III 1918, Warszawa,
historyk; badacz dziejów nowoż. Polski i powszechnych, zwłaszcza XVIII w.

Słownik języka polskiego

dzieje
1. «zdarzenia, wypadki, fakty z życia narodów, społeczeństw, rodzin lub poszczególnych osób»
2. «losy jakichś przedmiotów»
3. «przebieg wydarzeń»
dziać «robić ubranie lub materiał z nitek jakiejś przędzy przez tworzenie oczek i łączenie ich»
dział
1. «dziedzina nauki, kultury, gospodarki itp.»
2. «część czasopisma lub wystawy poświęcona określonym zagadnieniom»
3. «część jakiejś instytucji»
4. «podział, zwłaszcza majątku; też: część przypadająca z podziału»

• działowy
działo «broń palna dużego kalibru miotająca pociski na znaczne odległości»
• działowy • działko
dziany
1. «zrobiony z dzianiny»
2. pot. «mający dużo pieniędzy»
dziać się «odbywać się, stawać się, zdarzać się»
Przeglądaj encyklopedię
Przeglądaj tabele i zestawienia
Przeglądaj ilustracje i multimedia